| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 851 |
| تعداد مقالات | 8,223 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,312,598 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,795,927 |
شناسایی عوامل تأثیرگذار بر شکلگیری و رشد سکونتگاههای غیررسمی در شهر مشهد (مورد مطالعه: پهنه های سیدی، خواجهربیع، قلعهساختمان و جاده قدیم قوچان ) | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2024.46008.3540 | ||
| نویسندگان | ||
| حسین آقاجانی* 1؛ فرزانه رزاقیان2؛ رضا قاضی3 | ||
| 1عضو هیات علمی جهاددانشگاهی و مدیر گروه توسعه پایدار شهری و منطقه ای | ||
| 2عضو هیات علمی گروه توسعه پایدار شهری و منطقه ای جهاد دانشگاهی خراسان رضوی | ||
| 3(کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران) | ||
| چکیده | ||
| شکل گیری و رشد سکونتگاههای غیررسمی یکی از مهمترین دغدغه های مدیریت شهری در ایران و کشورهای درحال توسعه است. مشهد بزرگترین مرکز جمعیتی و مقصد بسیاری از مهاجرتها در نیمه شرقی کشور می باشد. این پژوهش به شناخت عوامل تأثیرگذار بر شکلگیری و رشد سکونتگاههای غیررسمی در مشهد پرداخته است. بدین منظور، چهار پهنه سیدی، جاده قدیم قوچان، خواجه ربیع و قلعه ساختمان مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که عامل مدیریت کلان و محلی با 9/20 درصد از واریانس کل بیشترین سهم را در شکلگیری و رشد سکونتگاههای غیررسمی به خود اختصاص داده است. دسترسی به خدمات رفاهی و اشتغال با 9/15 درصد، شرایط محیط طبیعی و مسکونی محل قبلی با 13 درصد، عامل ارتباطات فضایی و کالبدی با 9/10 درصد و روابط قومی و اجتماعی با 8/9 درصد از دیگر عوامل موثر بر شکلگیری و رشد سکونتگاههای غیررسمی مشهد بودند که این 5 عامل در مجموع 6/70 درصد از واریانس کل را تشکیل می دهند. علاوه بر این، میانگین وزنی شاخصهای رشد سریعتر محدودهها از برنامه (69/4)، ضعف مدیریت شهری (55/4)، ناکارآمدی برنامههای دولت (41/4)، بیکاری (38/4)، دستیابی به درآمد بیشتر (32/4) و ارزانی زمین و اجارهبها (25/4) به عنوان مهمترین شاخصهای تأثیرگذار شناسایی شدهاند. لزوم توجه همزمان به مسایل در مبداء و مقصد مهاجرت با تاکید بر دو عامل مدیریت و اقتصاد در کنترل رشد سکونتگاههای غیررسمی بسیار کلیدی است. ایجاد پایداری اقتصادی از طریق فرصتهای شغلی برای کاهش تحرک نیروی کار در مبدا، ترویج کشاورزی بهره ور در جهت کاهش فقر و بیکاری، بهبود زیرساختهای ارتباطی، امنیت و تسهیلات اعتباری و سیاستهای مناسب توسعه مسکونی از جمله راهکارهای عملیاتی در مبدا مهاجرت هستند. همچنین مدیریت یکپارچه شهری، حفظ اراضی کشاورزی، کنترل قیمت زمین و تامین مسکن و توسعه مردم پایه در محلات نیز میتواند به کنترل رشد شهرها و سکونتگاههای غیررسمی کمک نماید. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سکونتگاه غیررسمی؛ عوامل شکل گیری و رشد؛ تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی؛ کلانشهر مشهد | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6 |
||