| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 856 |
| تعداد مقالات | 8,286 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,614,555 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 11,059,075 |
چارچوب تحلیلی–تکرارشونده مبتنی بر شواهد برای بهبود دسترسیپذیری شهری سالمندان: مطالعه موردی بیرجند و مشهد | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2026.55856.3847 | ||
| نویسندگان | ||
| رستم صابری فر* 1؛ ابوالفضل بهنیافر2؛ هومر شکری3 | ||
| 1گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور | ||
| 2دانشگاه آزاد واحد مشهد | ||
| 3دانشگاه آزاد اسلامی | ||
| چکیده | ||
| افزایش جمعیت سالمندان در شهرهای ایران ضرورت بازنگری در رویکردهای برنامهریزی شهری را افزایش داده است. این پژوهش با هدف توسعه چارچوب تحلیلی–تکرارشونده مبتنی بر شواهد برای ارتقای دسترسیپذیری شهری سالمندان انجام شد. رویکرد پژوهش ترکیبی و مبتنی بر تحلیلهای فضایی و کیفی بود و دو شهر بیرجند و مشهد بهعنوان مطالعه موردی انتخاب گردید. دادههای مورد استفاده شامل ساختار شبکه معابر، توزیع خدمات شهری و مشاهدات میدانی از کیفیت محیط پیاده بودند. در این چارچوب، از منطق طراحی و برنامهریزی مبتنی بر شواهد برای پیوند میان تحلیل، طراحی و ارزیابی استفاده شد. مدل پیشنهادی در چهار مرحله شامل تعریف مسئله، تحلیل فضایی، تولید سناریوهای طراحی و ارزیابی تکرارشونده سازماندهی گردید. نتایج نشان داد که نابرابری فضایی در دسترسی به خدمات و ضعف پیوستگی شبکه پیاده از عوامل اصلی محدودکننده استقلال حرکتی سالمندان هستند. همچنین سناریوهای مبتنی بر تقویت اتصال شبکه و بهبود کیفیت مسیرهای پیاده، بیشترین تأثیر را بر افزایش دسترسیپذیری داشتهاند. به گونهای که سناریوی ترکیبی در مشهد و بیرجند بهترتیب موجب بهبود 31 و 38 درصدی شاخص دسترسی نسبت به وضعیت پایه شد. یافتهها بیانگر آن است که ترکیب تحلیلهای کمی و کیفی میتواند درک دقیقتری از تجربه زیسته سالمندان در فضاهای شهری فراهم کند. در نهایت، چارچوب ارائهشده امکان استفاده در مقیاس محله و شهر را دارد و میتواند بهعنوان ابزاری برای بهبود تصمیمگیری در برنامهریزی شهری، کاهش نابرابری فضایی، ارتقای کیفیت فضاهای عمومی و افزایش تابآوری اجتماعی سالمندان مورد استفاده قرار گیرد و قابلیت آزمون و انطباق در شهرهای دارای ویژگیهای فضایی مشابه را نیز دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شهر دوستدار سالمند؛ طراحی و برنامهریزی مبتنی بر شواهد؛ مدل فضایی ترکیبی؛ بیرجند؛ مشهد | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||