اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات31
تعداد شماره‌ها856
تعداد مقالات8,299
تعداد مشاهده مقاله16,667,017
تعداد دریافت فایل اصل مقاله11,119,280
باقری سادیانی, داود, حیدری, محمد تقی. (1405). پایش بلندمدت توسعه شهری استان خوزستان با استفاده از سری زمانی یکپارچه داده‌های نور شبانه DMSP - OLS و VIIRS (2025–1992). نشریه علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان, (), -. doi: 10.22111/gdij.2026.56192.3860
داود باقری سادیانی; محمد تقی حیدری. "پایش بلندمدت توسعه شهری استان خوزستان با استفاده از سری زمانی یکپارچه داده‌های نور شبانه DMSP - OLS و VIIRS (2025–1992)". نشریه علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان, , , 1405, -. doi: 10.22111/gdij.2026.56192.3860
باقری سادیانی, داود, حیدری, محمد تقی. (1405). 'پایش بلندمدت توسعه شهری استان خوزستان با استفاده از سری زمانی یکپارچه داده‌های نور شبانه DMSP - OLS و VIIRS (2025–1992)', نشریه علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان, (), pp. -. doi: 10.22111/gdij.2026.56192.3860
باقری سادیانی, داود, حیدری, محمد تقی. پایش بلندمدت توسعه شهری استان خوزستان با استفاده از سری زمانی یکپارچه داده‌های نور شبانه DMSP - OLS و VIIRS (2025–1992). نشریه علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان, 1405; (): -. doi: 10.22111/gdij.2026.56192.3860

پایش بلندمدت توسعه شهری استان خوزستان با استفاده از سری زمانی یکپارچه داده‌های نور شبانه DMSP - OLS و VIIRS (2025–1992)

مجله جغرافیا و توسعه
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 17 شهریور 1405
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2026.56192.3860
نویسندگان
داود باقری سادیانی1؛ محمد تقی حیدری* 2
1کارشناس ارشد سنجش از دور. دانشگاه تهران.، تهران، ایران
2دانشگاه زنجان
چکیده
توسعه شهری و گسترش فعالیت‌های انسانی در دهه‌های اخیر موجب تغییرات قابل توجه در الگوی روشنایی شبانه شده است؛ به‌طوری‌که داده‌های نور شبانه به‌عنوان شاخصی مناسب برای پایش پویایی‌های انسانی و فضایی در مقیاس‌های گسترده زمانی - مکانی مورد استفاده قرار می‌گیرند. در این پژوهش، روند تغییرات روشنایی شبانه استان خوزستان طی دوره 1992 تا 2025 با استفاده از داده‌های سنجنده‌های DMSP-OLS و VIIRS-DNB مورد بررسی قرار گرفت. برای ایجاد یک سری زمانی پیوسته و قابل مقایسه، داده‌های دو سنجنده با استفاده از همگن‌سازی مبتنی بر تبدیل توانی و هموارسازی زمانی یکپارچه شدند. سپس تحلیل روند با بهره‌گیری از روش‌های سری زمانی، رگرسیون خطی، تحلیل رشد تجمعی و برون‌یابی تا سال 2040 انجام شد.

نتایج نشان داد میانگین شدت روشنایی شبانه از 11.05 واحد در سال 1992 به 22.62 واحد در سال 2025 افزایش یافته است که بیان‌گر رشد تجمعی 104.69 درصد و نرخ رشد متوسط سالانه 2.19 درصد است. تحلیل رگرسیون خطی نیز وجود یک روند افزایشی پایدار را با شیب 0.4131 واحد در سال و ضریب تعیین (R²=0.8212) تأیید کرد که نشان‌دهنده قدرت مناسب مدل در تبیین تغییرات بلندمدت است. مقایسه تصاویر نور شبانه سال‌های ابتدایی و انتهایی دوره نیز حاکی از افزایش شدت روشنایی، گسترش فضایی مناطق روشن و گذار از الگوی چندکانونی متمرکز به ساختاری شبکه‌ای و گسترده‌تر است. هم‎چنین برون‌یابی روند نورهای شبانه نشان داد که در صورت تداوم شرایط موجود، افزایش روشنایی شبانه تا سال 2040 ادامه خواهد داشت.

درمجموع، نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که تلفیق داده‌های DMSP-OLS و VIIRS-DNB همراه با همگن‌سازی سری زمانی، چارچوبی قابل اعتماد برای پایش بلندمدت تغییرات روشنایی شبانه فراهم می‌کند و می‌تواند به‌عنوان ابزاری مؤثر در تحلیل توسعه شهری، ارزیابی تغییرات فعالیت‌های انسانی و پشتیبانی از برنامه‌ریزی پایدار منطقه‌ای مورد استفاده قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها
نور شبانه؛ توسعه شهری؛ سری زمانی یکپارچه؛ تحلیل روند؛ VIIRS-DNB
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 2


سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب