پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 864 |
| تعداد مقالات | 8,345 |
| تعداد مشاهده مقاله | 16,796,056 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 11,229,499 |
انزوای ژئوپلیتیکی کشورهای محصور در خشکلی وپیامدهای آن برای ایران (مطالعه تطبیقی افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان و قزاقستان) | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2026.56156.3861 | ||
| نویسنده | ||
| محمدرئوف حیدری فر* | ||
| دانشگاه پیام نور | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف سنجش و رتبهبندی درجه انزوای ژئوپلیتیک کشورهای محصور در خشکی و بررسی تفاوتهای موجود میان آنها، چهار کشور افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان و قزاقستان را مورد مطالعه تطبیقی قرار داده است. پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی ـ تحلیلی و تطبیقی است. دادههای مورد نیاز به روش اسنادی و کتابخانهای گردآوری شده و برای ارزیابی وضعیت کشورهای مورد مطالعه، پنج بُعد شامل ژئوپلیتیکی، امنیتی، اقتصادی، سیاسی ـ دیپلماتیک و ترانزیتی ـ ارتباطی در قالب مجموعهای از شاخصهای کمی مورد استفاده قرار گرفته است. بهمنظور تعیین وزن عینی شاخصها و داده ها از مدل آنتروپی شانون و برای تعیین فاصله هر کشور از وضعیت ایدهآل و رتبهبندی نهایی آنها از مدل TOPSIS استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان میدهد قزاقستان به دلیل برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیکی مناسبتر، دسترسی به شبکههای مهم ترانزیتی و ظرفیتهای اقتصادی و ارتباطی گستردهتر، کمترین درجه انزوای ژئوپلیتیک را در میان کشورهای مورد مطالعه دارد؛ در مقابل، افغانستان به دلیل شرایط نامطلوب امنیتی، وابستگی بیشتر به کشورهای واسطه، محدودیت زیرساختهای ترانزیتی و ضعف ظرفیتهای اقتصادی و دیپلماتیک، در نامطلوبترین وضعیت قرار میگیرد. ازبکستان و تاجیکستان نیز در رتبههای میانی قرار دارند. یافتهها نشان میدهد که درجه بالای انزوای ژئوپلیتیک افغانستان، علاوه بر محدودکردن ظرفیتهای توسعهای این کشور، میتواند از طریق افزایش ناامنی، بیثباتی مرزی، فشارهای مهاجرتی و اختلال در مسیرهای ترانزیتی، پیامدهایی برای امنیت ملی و فرصتهای توسعهای ایران به همراه داشته باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| امنیت ملی؛ توسعه؛ افغانستان؛ انزوای ژئوپلیتیک؛ کشور محصور در خشکی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1 |
||