پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 28 |
| تعداد شماره‌ها | 876 |
| تعداد مقالات | 8,486 |
| تعداد مشاهده مقاله | 17,299,993 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 11,611,248 |
بازتاب مؤلفه‌های گنوسی در دیوان ناصرخسرو | ||
| پژوهشنامه ادب غنایی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/jllr.2026.57523.3444 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدامیر مشهدی* 1؛ زهرا سپهری فرد2 | ||
| 1استاد گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان.زاهدان.ایران. | ||
| 2دانش آموختة دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه حکیم سبزواری | ||
| چکیده | ||
| اندیشة گنوسی از جمله جریان‌های فکری قابل‌توجه در مطالعة تاریخ ادیان و متون عرفانی و ادبی است. بررسی مؤلفه‌های این اندیشه در آثار ادبی می‌تواند زمینة شناخت بهتر پیوندها و تمایزهای میان سنت‌های فکری و دینی را فراهم سازد. ناصرخسرو از جمله شاعرانی است که برخی مؤلفه‌های اندیشۀ عرفانی حاکم بر اشعار او با مفاهیم گنوسی قابل تطبیق است. چگونگی تجّلی این مؤلفه‌ها در شعر ناصرخسرو و نسبت آن‌ها با جهان‌بینی دینی و فلسفی او نیازمند بررسی دقیق است. پژوهش حاضر با روش توصیفی -تحلیلی چگونگی بازتاب مؤلفه‌های اساسی اندیشة گنوسی را در پیوند با مضامین شعری دیوان ناصرخسرو تحلیل کرده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که برخی مفاهیم بنیادین گنوسی، به‌ویژه در حوزه‌های جهان‌شناسی، انسان‌شناسی و نجات‌شناسی در شعر ناصرخسرو تجلی یافته‌اند؛ از جمله تبیین حقیقت، تفسیر جایگاه انسان در جهان، دوگانگی جسم، غربت روح و تأکید بر معرفت به‌عنوان عامل اساسی در رهایی و نجات. با این حال نمود این مفاهیم در شعر ناصرخسرو را نمی‌توان به معنای پذیرش مستقیم آموزه‌های گنوسی دانست؛ بلکه این مفاهیم در فرآیند تعامل و همگرایی سنت‌های فکری و دینی، با دستگاه معرفتی و جهان‌بینی ناصرخسرو پیوند یافته و در چارچوب اندیشه‌های دینی و فلسفی او صورت‌بندی شده‌اند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آیین گنوسی؛ شناخت؛ دیوان اشعار ناصرخسرو | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3 |
||