| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,854,818 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,587,849 |
سازه های هنری عاشق و معشوق در دو اثر نظامی | ||
| پژوهشنامه ادب غنایی | ||
| مقاله 1، دوره 12، شماره 22، خرداد 1393، صفحه 9-30 اصل مقاله (261.83 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| مریم ایرانمنش؛ اسحاق طغیانی* ؛ محسن محمدی فشارکی | ||
| دانشگاه اصفهان | ||
| چکیده | ||
| منظومه های غنایی ازسازه های هنری، بهره ی زیادی می برند از جمله ی این سازه ها، به کارگیری تشبیه و استعاره برای برجسته تر نشان دادن جلوه ی عاشق و معشوق است. نظامی گنجه ای در دو منظومه ی "خسرو و شیرین"و "لیلی و مجنون" از کلماتی مانند ماه، سرو، باغ، خورشید، پروانه، شمع و... برای توصیف تصویر عاشق و معشوق استفاده کرده است. دراین میان بسامد ابیاتی که به ماه، سرو، گل و پری اختصاص یافته بالاست. این تحقیق با روش کتابخانه ای به توصیف سازه های هنری تصویری عاشق و معشوق در دو مثنوی یاد شده می پردازد. پرداختن به این تصاویر در دو اثر نشان می دهد که نظامی بدون توجه به محل زندگی و محیط جغرافیایی و طبیعی عاشق و معشوق واژه های یکسانی را برای تصویر سازی های مورد نظر خود در دو اثر بکار برده است و اکثر این سازه های هنری مشترک هستند ولی نگاه نظامی به عشق در دواثر مذکور کاملا" متفاوت است. در خسرو و شیرین، عشق زمینی و تداوم عشق پس از وصال تا سرحدّ جانفشانی و ایثار استمرار می یابد و در لیلی و مجنون عشق پاک آسمانی که از ویژگی های آن فراق، جدایی، حرمان، گریز از بهره ی تن و در نهایت مرگ عاشق و معشوق است، دیده می شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خسرو و شیرین؛ لیلی و مجنون؛ عاشق و معشوق؛ سازه های هنری | ||
| مراجع | ||
|
منابع 1- ابوعلی سینا، رساله ی عشق، تصحیح سید محمد مشکوه، تهران: انجمن آثار ملی، 1319. 2- ایران زاده، نعمت اله، آتشی پور، مرضیه، طرح داستانی خسرو و شیرین و لیلی و مجنون نظامی گنجوی با تاکید بر روایت شرقی، پژوهشنامه ادب غنایی، پاییز و زمستان، دوره 9 شماره 17، صص 32- 5، 1390. 3- بیرونی، محمد بن احمد، آثار الباقیه، ترجمه اکبر دانا سرشت تهران: امیرکبیر، 1363. 4- پورنامداریان، تقی، رمز و داستان های رمزی در ادب فارسی، چاپ سوم تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1368. 5- پورنامداریان، تقی، سفر در مه، تهران: انتشارات نگاه، 1381. 6- پهلوان نژاد، محمد رضا، عطری، مهسا، مقایسه ی توصیف معشوق در لیلی و مجنون نظامی و رومئو و ژولیت شکسپیر به عنوان نمادی از ادبیات شرق و غرب، نخستین همایش ملی ادبیات فارسی و پژوهش های میان رشته ای، 1389. 7- دادور، ابوالقاسم، منصوری، الهام، درآمدی بر اسطوره ها و نمادهای ایران و هند در عهد باستان، تهران : انتشارات دانشگاه الزهرا و کلهر.1385 8- دورانت، ویل، تاریخ تمدن، کتاب اول ترجمه احمد آرام تهران: فرانکلین، اقبال، 1343. 9- دهخدا، علی اکبر، لغت نامه، زیر نظر محمد معین، تهران: سازمان لغت نامه، 1325. 10- ذبیح نیا عمران، آسیه، مقایسه محتوایی لیلی و مجنون نظامی و فراق نامه سلمان ساوجی، پژوهشنامه ادب غنایی، بهار و تابستان . دوره 9. شماره 16، ص 114-99 ،1390. 11- ژان شوالیه، آلن گِربران، فرهنگنمادها، ترجمه و تحقیق سودابه فضایلی، تهران: جیحون،1379. 12- سام خانیانی، علی اکبر، محمدی، ابراهیم، نظری، اعظم، نقد تطبیقی ساختار روایی خسرو و شیرین نظامی و مثنوی پدماوت، پژوهشنامه ادب غنایی، پاییزو زمستان، دوره 9 ، شماره 17، ص 130 -103،1390. 13- ستاری، جلال، حالات عشق مجنون، تهران: انتشارات توس، 1366. 14- شمیسا، سیروس، سیر غزل در شعر فارسی، چاپ پنجم، تهران: فردوس، 1376. 15- صمدی، مهرانگیز(رجالی)، ماه در ایران از قدیمترین ایامتا ظهور اسلام، تهران: انتشارات علمی وفرهنگی،1367. 16- طالبیان، یحیی، صورخیال در شعر شاعران سبک خراسانی، کرمان: عماد کرمانی، 1378. 17- طغیانی، اسحاق، جعفری، سمانه، شیرین ترین حکمت های خسروی، پژوهشنامه ادب غنایی، پاییز و زمستان، دوره 7، شماره 13، ص 62-39، 1388. 18- عابدی ها، حمید، پایان نامه ی زیبایی شناسی عاشق و معشوق در مثنوی های عاشقانه نظامی، مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه بین المللی امام خمینی، 1383. 19- مرتضایی، خدیجه، پایان نامه ی بررسی و تحلیل سیمای زن و معشوق دراشعار نظامی، سعدی، مقطع کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، 1386. 20- معین، محمد، فرهنگ فارسی معین، بر اساس فرهنگ دکتر محمد معین دو جلد تهران: انتشارات فرهنگ ماهرخ، 1382. 21- ناتل خانلری، پرویز، تاریخ زبان فارسی،جلد اول،چاپ چهارم، تهران: نو. 1369 22- نصراصفهانی، محمد رضا، حقی، مریم، شیرین و پاملا، پژوهشنامه ادب غنایی، بهار و تابستان، دوره 8 ، شماره 14،صص 160-141، 1389. 23- نظامی گنجه ای، کلیات نظامی، تصحیح و شرح: حسن وحیددستگردی، دوجلد تهران: انتشارات طلایه، 1383. 24- -------، خسرو و شیرین، با تصحیح و حواشی حسن وحید دستگردی به کوشش سعید حمیدیان، چاپ هفتم، تهران: نشر قطره، 1385. 25- یاحقی، محمد جعفر، فرهنگ اساطیر و اشارات داستانی در ادبیات فارسی، تهران: نشر سروش، 1375. Sources
1- Abediha, Hamid. MA Thesis on the Zibayee-shenasi-ye ashegh va mashoogh dar masnaviha-ye asheghaneh-ye Nezami. Imam Khomeini International University, 2004. 2- Abu Ali Sina. Resaley-e-Eshgh.Seyyed Mohammad Meshkat Anjoman -e- Asar-e meli publication, 1940.
3- Biruni,Mohammad-ibn-e-Ahmad.Asar-ol Baghiyeh. Trans,Akbar Danaseresht,Tehran:Amirkabir publication, 1984.
4- Chevalier, jean and Alain Gheerbrant. Farhang-e Nomad ha. Soudabeh, Fazayeli trans, 5 Vols,Tehran:jeyhoon publication, 2000.
5- Dadvar, Abolghasem,Elham Mansouri.Daramadi bar ostoureha va nemadhay-e Iran va Hend dar ahd-e bastan.Tehran:Al-zahra university &kalhor publication, 2006.
6- Dehkhoda, Ali Akbar.Loghat nameh.Supervised by Mohammad Moeen,Tehran of university:Sazeman-e-Loghat-nameh publication.
7- Durant,Will.Tarikh-e tamadon. vol.1, trans Ahmad Aram, Tehran: Franklin, Eghbal publication, 1964.
8- Iranzadeh, Nematollah.Atashipour, Marziyeh.Tarh-e Dastani Khosrow va Shirin, va Leili va Majnoon-e Nezami Ganjavi ba takid bar revayat-e sharghi . Journal of Lyrical Literature studies,Fall and Winter,Vol. 9 ,No. 17, 5-32, 2011.
9- Moeen,Mohammad.Farhang-e Farsi Moeen.2 Vols, Tehran: Farhang Mahrokh publication, 2003
10- Mortezaee,Khadijeh, MA. Thesis on the Barresi va tahlil-e simay-e zan va mashoogh dar ashar-e Nezami va sa’di. Islamic Azad University of Tehran: Central Branch, 2007.
11- Natel Khanlari,parviz.Tarikh-e- zaban-e Farsi.vol.i.Ed.4.Tehran: now publication,1990.
12- Nasr Esfahani, Mohammad Reza, Haghi, Maryam.Shirin va Pamela.Journal of Lyrical Literature studies, Spring and Summer, Vol. 8, No. 14,141-160, 2010.
13- Nizami Ganjeii.Khosrow and shirin. Hassan Vahid Dastguerdied , compiled by saeed Hamidian,Ed.7,Tehran: Ghatreh publication, 2006.
14- Nizami Ganjeii.Koliyat-e Nezami.Hassan Vahid Dastguerdied.2 Vols.Tehran :Talayeh publication. 2004.
15- Pahlevan Nezhad, MohammadReza. Atri, Mahsa. Moghayeseh-ye tosif-e mashough dar Leili va Majnoon-e Nezami va Romeo va Juliet-e Shakespear be onvan-e nomadi az adabiyat-e shargh va gharb. First National Congress on Persian Literature and Interdisciplinary Studies, 2010.
16- Pournamdarian,Taghi.Ramz va dastanhaye ramzi dar adab-e Farsi .Ed:3,Tehran:Elmi&Farhangi publication, 1989.
17- Pournamdarian,Taghi. Safar dar meh.Tehran: Negah publication, 2002.
18- Saam,Khaniani.Ali Akbar, Mohammadi Ebrahim. Nazari, Azam. Naghd-e tatbighi sakhtar-e revayee Khosrow va Shirin-e Nezami,va masnavi padomat. Journal of Lyrical Literature studies, Fall and Winter ,Vol .9 ,No. 17 ,103-130 , 2011.
19- Samadi,Mehranguiz(Rejali). Maah dar Iran az ghadimitarin ayam ta zohour-e Islam.Tehran: Elmi & Farhangi publication ,1988
20- Satari,jalal.Halat-e eshgh-e Majnoon.Tehran:Toos publication, 1987.
21- Shamisa, Sirous. Seir-e ghazal dar sher-e Farsi .Ed.5, Tehran: jeyhoon publication, 2000.
22- Talebian,Yahya. Sovar-e khiyal dar sher-e shaeran-e sabk-e khorasani.kerman:Emad kermani, 1999.
23- Toghiani Es'haagh, Jafari, Samaneh.Shirintarin hekmathaye khosrav,Journal of Lyrical Literature studies, Fall and Winter, Vol 7, No 13.39-62, 2009.
24- Yahaghi, Mohammad Jafar. Farhang-e asatir va esharat-e dastani dar adabiyat-e Farsi. Tehran:soroush publication, 1996.
25- Zabihnia Omran, Asiyeh. Moghayeseh-ye mohtavayee Leili va Majnoon-e Nezami va Feragh-nameh-ye Salman-e Savoji. Journal of Lyrical Literature Studies, Spring and Summer, Vol 9, No. 16, 99-114, 2011.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6,137 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,630 |
||