| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,853,767 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,587,201 |
واکاوی زمانی مکانی دماهای سالانهی ایران طیّ دورهی 2008-1961 | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقاله 18، دوره 12، شماره 36، مهر 1393، صفحه 209-228 اصل مقاله (628.55 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2014.1719 | ||
| نویسنده | ||
| مجید منتظری* | ||
| چکیده | ||
| در این پژوهش تغییرپذیری مکانی روندهای دمای ایران در 48 سال گذشته مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور، دادههای دمای سالانه کمینه،بیشینه و متوسط ایستگاههای همدید و اقلیمی کشور از 1961 تا 2008 از مرکز دادههای سازمان هواشناسی کشور اخذ گردید. به کمک پایگاه دادههای تنظیم شده، نقشههای هم دما بااندازهی پیکسل15×15 کیلومتربه روش میانیابی کریجینگ محاسبه و ترسیم شد بطوریکه هر نقشه با 7196 پیکسل مرزهای کشور را در برگرفت. بدین ترتیب سه آرایه با ابعاد 48×7196 فراهم گردید. جهت ارزیابی روند دما از روشهای پارامتری رگرسیون خطی و ناپارامتری مان- کندال بهره گرفته شد. اعمال این آزمونها بر روی هر یک از آرایههانشان داد که دمای کشور رو به افزایش است. این افزایش بیشتر در مناطق پست و کم ارتفاع روی داده است. در این میان دمای کمینه از اهمیت بیشتری برخوردار است و در60 درصد وسعت کشور روند افزایشی نشان میدهد. درحالیکه روند افزایشی دمای بیشینه 27 درصد وسعت کشور را در بر گرفته است. از سوی دیگر شدت روند در تمامی پهنهها یکسان و یکنواخت نیست و برای دمای کمینه شدت آن در استان کرمان در غرب لوت و در منطقه شهداد، در بخشهای مرکزی استان سمنان، شرق خوزستان، جنوب استان ایلام و غرب استان کرمانشاه، بیشتر بوده و این مناطق بیش از سایر جاها در معرض آسیبهای محیطی ناشی از افزایش دمای کمینه، قرار دارند. در حالیکه استانهای خراسان شمالی، همدان و چهار محال و بختیاری کمتر در معرض روندهای افزایشی دما، قرار داشتهاند. همچنین این پژوهش نشان داد که بطور متوسط دماهای سالانه کمینه،بیشینه و متوسط ایران طیّ دوره 48 ساله به ترتیب 1/2، 45/0 و3/1 درجه سلسیوسافزایش یافته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تغییر اقلیم؛ روند دما؛ آزمون رگرسیون خطی؛ آزمون مان- کندال؛ ایران | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,562 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,578 |
||