پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,852,496 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,519 |
اندرکنش سامانه کمفشار اسکاندیناوی با سامانههای فشار زیاد سیبری - اروپا و شمال غرب ایران (پرفشار تلفیقی) در رخداد موج یخنبدان آذر 1382 در ایران | ||
| جغرافیا و آمایش شهری منطقهای | ||
| مقاله 9، دوره 5، شماره 17، بهمن 1394، صفحه 103-118 اصل مقاله (4.15 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gaij.2016.2273 | ||
| نویسندگان | ||
| دکتر حمید نظری پور* 1؛ اله بخش ریگی2 | ||
| 1استادیار آب و هواشناسی، گروه محیط زیست، پژوهشکده علوم محیطی، پژوهشگاه بین المللی علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، کرمان | ||
| 2کارشناس ارشد اقلیم شناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان | ||
| چکیده | ||
| این بررسی در پی بازکاوش علل رخداد موج یخبندان سخت و گستردۀ آذرماه 1382 ایران است. برپایۀ مطالعات پیشین، علت ایجاد و دوام این موج یخبندان شدید، حاکمیت سامانۀ فشار زیاد سیبری معرفی شده است. برای این منظور از دادههای شبکهای دمای کمینه ایران، دادههای شبکهای فشار تراز دریا و سریهای زمانی الگوهای پیوند از دور نیمکره شمالی استفاده شده است. بر پایۀ نمایههای آغاز، پایان و دوام موج سرما و با لحاظ گستره، الگوهای مکانی و زمانی موج یخبندان آذرماه 1382 شناسایی گردید. بر این اساس، زمان آغاز آن 20 آذر (11 دسامبر 2003) و پایان آن 25 آذر (16 دسامبر 2003) شناسایی گردید که دوام آن 6 روز در گستره ایران بود. الگوی مکانی موج سرما نیز دارای آرایش شرق سو بوده و در بیش از 75 درصد از گسترۀ ایران را در اوج شدت خود حاکم بوده است. بیشترین دوام موج سرما در فلات داخلی ایران ثبت شده است؛ درحالیکه کرانههای شمالی خلیج فارس و دریای عمان در دامنههای جنوبی ناهمواریهای زاگرس این موج سرما را دریافت ننمودهاند. روند افزایش و کاهش گسترۀ مکانی موج سرما نشانگری برای همراهی برخی از سامانههای شناخته شدۀ فشار تراز دریا با سامانه فشار زیاد سیبری در رخداد آن است. برای این منظور، سریهای زمانی بلندمدت(2010- 1950) از الگوهای پیوند از دور نیمکره شمالی در اکتبر تا دسامبر بررسی گردید. بهعنوان نمونه، همپیوندی همفاز میان الگوهای دریای شمال- خزر، نوسان شمالگان و نوسان اطلس شمالی و همپیوندی ناهمفاز الگوی شرق اقیانوس اطلس- غرب روسیه و شمال اقیانوس آرام با شاخص استاندارد شدۀ شدت پرفشار سیبری از دلایل همراهی سایر سامانههای فشار در تراز دریا سامانه فشار زیاد سیبری در رخداد موج یخبندان مزبور است. بررسی آرایش مکانی- زمانی سامانههای فشار تراز دریا در زمانهای پیش از رخداد و رخداد (پیشروی و پسروی) موج سرما نشان داد که سامانه فشار زیاد ترکیبی (پرفشار اروپا، پرفشار شمال غرب ایران و پرفشار سیبری) در اندرکنش با سامانۀ کم فشار اسکاندیناوی سبب رخداد و دوام موج یخبندان مزبور بوده است. نوع آرایش مکانی سامانۀ کم فشار اسکاندیناوی نقش بارزی در شکلگیری، دوام، شدت و از همگسیختگی سامانۀ پرفشار ترکیبی دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| موج یخبندان؛ الگوهای فشار تراز دریا؛ پرفشار ترکیبی؛ ایران | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,004 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,221 |
||