| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,852,487 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,509 |
ارزیابی و تحلیل ابعاد و مؤلفههای تابآوری شهر کرمان | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقاله 6، دوره 15، شماره 47، تیر 1396، صفحه 89-104 اصل مقاله (359.33 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2017.3185 | ||
| نویسندگان | ||
| امید مبارکی* 1؛ منیژه لاله پور1؛ زهرا افضلی گروه2 | ||
| 1استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه مراغه | ||
| 2کارشناس ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری | ||
| چکیده | ||
| در چند دههی گذشته، جهان نسبت به خطرها بطور فزایندهای آسیبپذیر شده است. شناخت و کاهش آسیبپذیری شهرها؛ بویژه در ایران که شهرها بافت نامتجانس و در عین حال کهنهای دارند، از اهمیّت فراوانی برخوردار است. در سالهای اخیر نهادها و آژانسهای فعال در زمینهی کاهش سوانح، بیشتر فعالیّتهای خود را بر دستیابی به جامعهی تابآور در برابر سوانح متمرکز ساختهاند. هدف از این مطالعه ارزیابی و سنجش میزان تابآوری شهر کرمان بدون در نظر گرفتن مخاطره میباشد. به این منظور از400 کارشناس مشرف بر وضع موجود شهر بااستفاده از نمونهگیری طبقهبندی تصادفی با لحاظ کردن مواردی چون تخصص و شغل، تعداد 40 کارشناس به عنوان نمونه انتخاب شده است. پایایی دادههای مورد استفاده با بهرهگیری از آلفای کرونباخ به میزان 942/ محاسبه شده است. برای نیل به این هدف از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی مبتنی بر تحلیل پرسشنامه بهره گرفته شد و برای تجزیه و تحلیل دادهها، از روشهای آماری میانه، میانگین، آزمون K-S و آزمون On sample T-test و رگرسیون گام به گام استفاده شده است. نتایج حاصل از تحلیل آماری نشان میدهد تابآوری شهر کرمان در همه ابعاد و مؤلفهها از نظر کارشناسان پایینتر از سطح مطلوب میباشد. بطوریکه مقدار محاسبه شدهی تابآوری کلی جامعه 62/2 کمتر از حد مبنا (3) میباشد. در نهایت بر اساس آزمون رگرسیون از میان مؤلفههای تابآوری شهر کرمان، شاخص نهادی- مدیریتی با ضریب بتا 282/0 بیشترین تاثیر را بر شاخصهای تابآوری شهر کرمان داشته است. سپس به ترتیب شاخص زیرساختی- کالبدی، محیطی، اجتماعی و اقتصادی با ضریب بتا 259/0، 230/0، 226/0و در انتها شاخص اقتصادی با ضریب بتا 216/0 بیشترین سهم را در تابآوری شهر کرمان داشتهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| برنامهریزی شهری؛ تابآوری؛ آسیبپذیری؛ مدیریت سوانح؛ شهرکرمان | ||
| مراجع | ||
|
- احدنژادروشتی، محسن؛ علی زلفی؛ محمدجواد نوروزی؛ کریم جلیلی (1390). ارزیابی آسیبپذیری اجتماعی شهرها در برابر زلزله (نمونه موردی: شهر خرمدره)، فصلنامه جغرافیا و برنامهریزی شهری چشمانداز زاگرس. سال سوم . شماره 7. صفحات 98-82. - بهتاش، فرزاد؛ محمدتقی پیربابایی؛ علی عسگری (1392). ارزیابی و تحلیل ابعاد و مؤلفههای تابآوری کلان شهر تبریز، نشریه هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی. دوره 18. شماره 3. صفحات 42-33. - حافظنیا، محمدرضا (1390). مقدمهای بر روش تحقیق در علوم انسانی، انتشارات سمت. تهران. - حسینی، زهرا؛ اکبر علوی؛ رضا حسنزاده؛ مژگان دهقانی (1393). تحلیلی بر آسیبپذیری لرزهای و شبیهسازی آن در مدیریت بحران مطالعه موردی: ناحیه 13 شهر کرمان، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی. سال 29. شماره چهارم. صفحات 164-147. - رضایی، محمدرضا (1389).تبیین تابآوری اجتماعات شهری به منظور کاهش اثرات سوانح طبیعی(زلزله)؛ مطالعهی موردی: کلانشهر تهران، رساله دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری به راهنمایی دکتر مجتبی رفیعیان و علی عسگری. دانشگاه تربیت مدرس تهران. - رضایی، محمدرضا (1392). ارزیابی تابآوری اقتصادی و نهادی جوامع شهری در برابر سوانح طبیعی مطالعه موردی: زلزلهی محلههای شهر تهران، دو فصلنامه مدیریت بحران. شماره 3. صفحات 37-27. - رفیعیان، مجتبی؛محمدرضا رضایی؛ علی عسگری؛ اکبر پرهیزکار؛ سیاوش شایان (1390). تبیین مفهومی تابآوری و شاخصسازی آن در مدیریت سوانح اجتماع محور (CBDM)، فصلنامهبرنامهریزی و آمایش فضا. دوره پانزدهم. شماره 4. دانشگاه تربیت مدرس. - داداشپور، هاشم؛زینب عادلی(1394). سنجش ظرفیت تابآوری در مجموعه شهری قزوین، دو فصلنامه علمی- پژوهشی مدیریت بحران. شماره هشتم. - زهرائی، سیدمهدی؛ لیلی ارشادی (1384). بررسی آسیبپذیری لرزهای ساختمانهای شهر قزوین، نشریه دانشکده فنی. جلد 39. شماره 3. صفحات 297-287. - حکیمه؛ شمساله کاظمیزاد؛ محسن احدنژاد (1390). بررسی تأثیر کاربریهای همجوار شهری در کاهش ریسک فاجعه و خسارت ناشی از زلزله نمونه مورد مطالعه: منطقه 3و 7 شهرداری تبریز، اولین کنفرانس بینالمللی ساخت و ساز شهری در مجاورت گسلهای فعال. 12 الی 14 شهریورماه. تبریز ایران. - مدیریت بحران شهرداری مشهد (2012). چگونه میتوان شهرها را تابآورتر نمود، دستنامهای برای مدیران دولتهای محلی. - مرکز آمار ایران (1390-1385). سرشماری عمومی نفوس و مسکن. - معاونتبرنامهریزی استانداری کرمان (1392). ویژگیهای استان کرمان از دیدگاه تقسیمات کشوری و جمعیّتی سال 1390. - Cutter, S.L., et al ( 2008). “A place-based model for understanding community resilience to natural disasters". Global Environmental Change, PP:1-9. Doi:10.1016/j. gloenvcha. - Cutter, S.L. and Emrich, C (2005). “Are natural hazards and disaster losses in the US increasing?”, EOS, Transactions of the American Geophysical Union 86 (41) . - Fischer III, henry, Scharnberger, Charls K and Geiger, Charles J (1996). “Reducing Sei smic Vulnerability in Low to moderate risk areas”. Disaster Prevention and Management, Volume5, Number 4, MCB University, ISSN 0965-35. - Klein,R.J. N & Thomalla, F (2003). “Resilience to natural hazards: how useful is this concept”?, Environmental Hazards5 (1-2), 35-45. - Manyena; Siambabala Bernard (2006). “The concept of resilience revisited”, Disasters 30 (4), 433-450. - Zhou. et al(2009).“Resilience to natural hazards: a geographic perspective”. Nat Hazards. Vol 53, DOI 10.1007/s11069009-9407-y. PP:21-41. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,176 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,910 |
||