| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,852,488 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,511 |
ارزیابی تغییرات زمانی- مکانی ریگزارها با استفاده از سریهای زمانی تصاویر ماهوارۀ لندست منطقۀ مورد مطالعه: ریگ زرین | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقاله 3، دوره 18، شماره 58، فروردین 1399، صفحه 45-58 اصل مقاله (1.38 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2020.5175 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد شریفی پیچون* 1؛ حمید رضا غفاریان2؛ زینب میری3 | ||
| 1استادیار ژئومورفولوژی، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| 2استادیار سنجش از دور، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| 3کارشناسی ارشد جغرافیا، ژئومورفولوژی، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| چکیده | ||
| تپههای ماسهای بادی متأثر از متغیرهای مختلفی مانند باد، اندازه دانههای رسوبی، رطوبت، توپوگرافی منطقه، مورفولوژی تپهها و پوشش گیاهی مدام در حال حرکت. هدف پژهش حاضر بررسی مقدار جابجایی سطح زیربنای ریگزرین در شمال غرب شهر یزد است. برای ارزیابی تغییر سطح ریگزرین از تصاویر TM، ETM+ و OLI لندست طی دوره 40 ساله (1977-2017) استفاده شد. ابتدا به منظور استخراج اطلاعات از تصاویر چندباندی از روش طبقهبندی نظارت نشده و سپس نظارت شده استفاده گردید. جهت تبدیل تصاویر به نقشه از فیلترگذاری، ادغام و غربال نمودن کلاسها استفاده شد. یافتهها نشان داد ریگ زرین در بازه زمانی مورد مطالعه نوسان داشته است؛ روند کلی تغییرات افزایشی بوده و طی این مدت سطح ریگ حدود 60 کیلومتر مربع توسعه پیدا کرده است. اما در دو دوره زمانی، یعنی از 1987 تا 1993 و همچنین از 1998 تا 2002 سطح ریگ زرین کاهش پیدا کرده است. بعلاوه، گرادیان افزایش سطح ریگ نیز یکسان نبوده و در برخی بازههای زمانی میزان افزایش بسیار چشمگیرتر بوده است. به طوریکه در سالهای 2002 تا 2008 مقدار افزایش کمتر از 2 کیلومتر مربع و در سالهای 1977 تا 1987 مساحت ریگ بیش از 40 کیلومتر مربع افزایش یافته است. بررسی نتایج با میزان خشکسالیها در سالهای مورد نظر نشان داد که این فراز و فرودها با افزایش یا کاهش رطوبت مرتبط است به نحوی که در سالهای مرطوب امکان توسعه نبوده و سطح آن کاهش و در خشکسالیها، بویژه در 10 سال اخیر میزان توسعه سطح ریگزرین بسیار چشمگیر (حدود 30 کیلومترمربع). بوده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| باد محلی؛ تپهماسهای؛ مناطق خشک؛ تغییر سطح ریگ؛ ریگ زرین | ||
| مراجع | ||
|
- احدنژاد، محسن (1379). ارزیابی و مدلسازی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از تصاویر ماهوارههای چندگانه وGIS ، پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشکدۀ علوم انسانی. دانشگاه تربیت مدرس. - احمدپور، امیر؛ کریم سلیمانی؛ مریم شکری؛ جمشید قربانی پاشاکلایی (1390). مقایسۀ میزان کارایی سه روش رایج طبقهبندی نظارتشدۀ دادههای ماهوارهای در مطالعه پوشش گیاهی، سنجش از دور و سامانه اطلاعات جغرافیایی در منابع طبیعی. دورۀ 2. شمارۀ 2. صفحات 81-69. - امیدوار، کمال (1385). مخاطرات طبیعی، چاپ اول. انتشارات دانشگاه یزد. - نگارش،حسین؛ لیلا لطیفی (1388). بررسی خسارتهای ناشی از حرکت ماسههای روان در شرق زابل با استفاده از تصاویر ماهوارهای، پژوهشهای جغرافیایی طبیعی. دورۀ 41. شمارۀ 67. صفحات 87- 73. - میری، زینب (1396). بررسی شکلگیری و توسعۀ ریگ زرین، پایان نامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی دکتر محمد شریفیپیچون. دانشگاه یزد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی. 156 صفحه - رامشت، محمدحسین؛ عبدالله سیف؛ شبنم محمودی (1391). بررسی میزان گسترش تپههای ماسهاس شرق جاسک در بازۀ زمانی (1383-1369)، با استفاده از GIS و RS. جغرافیا و توسعه. شمارۀ 31. صفحات 136-121. - Anderson, R.S., Haff, P.K (1988). Simulation of aeolian saltation. Science 241, 820- 823.
- Bagnold, R.A. (1941). The physics of blown sand and desert dunes. Chapman and Hall, London, PP.104-106.
- Buckley, R. C (1987). The effect of sparse vegetation on the transport of dune sand by wind. Nature, 325: 426- 428.
- Gillette, D.A.; Niemeyer, T.C.; Helm, P. J (2001). Supply-limited horizontal sand drift at an ephemerally crusted, unvegetated saline playa. ournal of Geophysical Research Atmospheres, Volume, 106, PP. 18085-18098.
- Hamdan, M.A.; Refaat, A.A.; Abdel Wahed, M (2016). Morphologic characteristics and migration rate assessment of Barchanss dunes in the Southeastern Western Desert of Egypt. Geomorphology, 257; 57-74.
- Hermas, E.; Leprince, S; El-Magd., I.A (2012). Retrieving sand dune movements using sub-pixel correlation of multi-temporal optical remote sensing imagery, northwest Sinai Peninsula, Egypt, Remote Sensing of Environment, volume 121, PP. 51-60.
- Hesp, P.; Davidson-Arnott, R.; Walker, I.; Ollerhead, J (2005). Flow dynamics over a foredune at Prince Edward Island Canada. Geomorphology, 65: 71-84.
- Iversen, J.D.; Rasmussen, K.R (1994). Effect of slope on saltation threshold. Sedimentology, 41: 721- 728.
- Jackson, N.L.; Nordstrom, K.F (1998). Aeolian transport of sediment on a beach during and after rainfall, Wildwood, NJ, USA. Geomorphology, 22: 151-157.
- Jamali, A. A.; Zerekia, S. ; Randhir, T (2018). Risk assessment of sand dune disaster in relation to geomorphic properties and vulnerability in the Saduq-Yazd Erg, Applied Ecology and Environmental Research 16(1): 579-590,
DOI: 10.15666/aeer/1601_579590
- Jiang, H.; Dun, H.; Tong, D.; Huang, N (2017). Sand transportation and reverse patterns over leeward face of sand dune, Geomorphology, Volume 283, 15, PP. 41-47.
- Kuriyama, Y.; Mochizuki, N.; Nalashima, T. (2005). Influence of vegetation on Aeolian sand transport rate from a backshore to a foreshore at Hasaki, Japan. Sedimentology, 52: 1123-1132.
- Lancaster, N (1985). Winds and sand movements in the Namib sand sea. Earth Surf. Proc. Land, 10: 607-619.
- Leys J. F, Eldridge D. J (1991). Influence of cryptogamic crust disturbance to wind erosion on sand and loam rangeland soils. Earth Surface Processes Landforms 23:963-974.
- Maghsoudi, M. ; Navidfar, A.; Mohammadi, A. (2017). The sand dunes migration patterns in Mesr Erg region using satellite imagery analysis and wind data, Natural Environment Change Vol. 3, No. 1, Winter & Spring 2017, PP. 33-43.
- Mayaud, J. R., Bailey, R. M.; Wiggs, G. F. ; Weaver, C. M (2017). Modelling aeolian sand transport using a dynamic mass balancing approach, Geomorphology 280, 108-121
- Marin, L.; Foeman, S. l.; Valdez, A.; Bunch, F. 2005. Twentieth century dune migration at the Great Sand Dunes National Park and Preserve, Colorado, relation to drought variability, Geomorphology, Vol 70, Issues 1-2, PP. 163-183
- Rubin, D.; Tsoar, H.; Blumberg, D (2008). A second look at western Sinai seif dunes and their lateral migration, Geomorphology, Volume 93, Issues 3-4, PP. 335-342.
- Shao Y (2008). Sand Dunes, Dynamics and Modelling, Physics and Modelling of Wind Erosion., Vol 37, PP.361-390.
- Tsoar, H (2001). Types of Aeolian Sand Dunes and Their Formation, Geomorphological Fluid Mechanics, Springer-Verlag Berlin Heidelberg, PP.403-429.
- Tsoar, H (2005). Sand dunes mobility and stability in relation to climate. Physical Journals, 357:50- 56.
- White, B. R.; Tsoar, H (1998). Slope effect on saltation over a climbing sand dune, Geomorphology, Volume 22, Issue 2, PP.159-180.
- Wiggs, G.F.S.; Atherton, R.J.; Baird, A.J. (2004). Thresholds of aeolian sand transport: establishing suitable values. Sedimentology, 51: 95-108.
- Yang, Y.; Qu, Z.; Shi, P.; Liu, L.; Zhang, G.; Tang, Y; & Shen, L (2014). Wind regime and sand transport in the corridor between the Badain Jaran and Tengger deserts, central Alxa Plateau, China. Aeolian Research, 12: 143-156.
- Yizhaq, h.; Ashkenazy, Y.; Tsoar, H (2009). Sand dune dynamics and climate change: A modeling approach, Journal of geophysical research, https://doi.org/10.1029/2008 JF001138.
- Zhang, W.; Qu, J.; Tang, L.; Jing, Z.; Bian, K.; Niu, Q (2016). Environmental dynamics of a star dune, Geomorphology, Volume 273,15, PP.28-38.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,130 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,116 |
||