| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,853,734 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,587,187 |
مؤلفههای ادب غنایی در داراب نامه (فیروزشاهنامۀ) بیغمی | ||
| پژوهشنامه ادب غنایی | ||
| مقاله 4، دوره 22، شماره 43، مهر 1403، صفحه 69-86 اصل مقاله (533.24 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/jllr.2023.44317.3111 | ||
| نویسنده | ||
| امید ذاکری کیش* | ||
| عضو هیات علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اصفهان | ||
| چکیده | ||
| یکی از مهمترین داستانهای بلند عامیانۀ فارسی، دارابنامه یا فیروزشاهنامۀ بیغمی است. این داستان ازجمله داستانهای نقالی است که در قرن نهم کتابت شده و اغلب از سوی محققان ازنظر انواع ادبی ارسطویی بررسی شده است. برخی آن را حماسی و برخی غنایی نامیدهاند و برخی نیز ترکیبی از این دو نوع ادبی دانستهاند. در این مقاله که به روش توصیفی-تحلیلی و با تکیهبر منابع چاپی و کتابخانهای نوشته شده است، نگارنده در پی پاسخ به این پرسش است که این متن چگونه از منظر نوع ادبیِ غنایی قابلبررسی است. نوع ادبی غنایی در این متن بهصورت «وجهی» بهکار رفته است؛ یعنی بخشی از درونمایۀ متن را میتوان از این منظر بررسی کرد. مؤلفههایی مانند روایت غنایی که به شکل تکگویی، شخصیتپردازی غنایی و گفتوگوی غنایی در متن مشاهده میشود، باعث میشود که زبان کارکرد عاطفی داشته باشد. در این مواقع راوی یا نقال به زبان متن خود کارکرد شعری نیز میدهد. همچنین گونههای مختلف ادب غنایی مانند شکوائیه، تغزلوارگی، مناجات و نیایش، فتحنامه، هجویه و مفهوم «دم را غنیمت شمردن» باعث تقویت وجه غنایی در متن این کتاب میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| داراب نامه (فیروز شاه نامه) بیغمی؛ نوع ادبی غنایی؛ وجه | ||
| مراجع | ||
|
احمدی دارانی، علیاکبر. (۱۳۹۶). شعر فتح؛ معرفی و تحلیل نوعی از شعر مدحی، فصلنامۀ نقد ادبی، سال دهم، شمارۀ ۳۹، صص 13-60.
بیغمی، محمد. (1381). دارابنامه، جلد اول و دوم، تصحیح و مقدمه و تعلیقات ذبیحالله صفا، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
بیغمی، محمد. (1388). فیروزشاهنامه، جلد سوم، به کوشش ایرج افشار و مهران افشاری، تهران: چشمه.
جعفرپور، میلاد. (۱۳۹۶). معرفی نسخۀ نو یافته حماسۀ بهمنشاهنامه و فواید آن (مجلد چهارم و پنجم دارابنامۀ بیغمی)، دوماهنامۀ فرهنگ و ادبیات عامه، سال پنجم، شمارۀ ۱۴.
جعفرپور، میلاد؛ علویمقدّم، مهیار. (۱۳۹۲). مضمون عیاری و جوانمردی و آموزههای تعلیمی و القایی عیاران و جوانمردان (مطالعۀ موردی: سمک عیار، دارابنامه و فیروزشاهنامه)، متنشناسی ادب فارسی، شمارۀ ۱۹ صص ۳۶-13.
جعفرپور، میلاد؛ علویمقدّم، مهیار. (۱۳۹۲). منطق روایتهای ممکن در سمک عیار و دارابنامه، مجلۀ مطالعات داستانی، سال دوم، شمارۀ ۲، صص 40-59.
حسامپور، سعید. (۱۳۹۶). شیوۀ قصهگویی در سمک عیار و مقایسۀ آن با سه داستان عامۀ عیاری، فصلنامۀ فرهنگ و ادبیات عامه، سال پنجم، شمارۀ ۱۲، صص ۱۳۸-۱۱۱.
دوبرو، هِدِر. (1389). ژانر (نوع ادبی)، ترجمۀ فرزانه طاهری، تهران: مرکز.
ذاکریکیش، امید؛ محمدی فشارکی، محسن. (1392). قصههای عامیانه و انواع ادبی، فصلنامۀ ادبپژوهی، شمارۀ 24، صص 32-11.
زرینکوب. عبدالحسین. (1372). شعر بیدروغ، شعر بینقاب، چاپ هشتم. تهران: علمی.
سرفصل دکتری زبان و ادبیات فارسی. (1390). گرایش ادبیات غنایی در برنامههای مصوب وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، قابل دریافت در https://prog.msrt.ir/fa/grid/phd-
شهلازاده، علی؛ اکرمی، میر جلیل. (1399). جستاری در موانع نظری رشد و گسترش آثار غنایی منثور، نشریۀ زبان و ادب فارسی، دانشگاه تبریز، دورۀ هفتادوسوم، شمارۀ 241، صص 141-161.
قاسمیپور، قدرت. (1389). وجه در برابر گونه: بحثی در قلمرو نظریۀ انواع ادبی، فصلنامۀ نقد ادبی، دورۀ سوم، شمارۀ 10، صص 89-63.
محمدابراهیمی، آسیه؛ شریفی، غلامحسین. (1397). تحلیل ساختاری قصۀ فیروزشاه، پژوهشنامۀ ادب غنایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال شانزدهم، شمارۀ 30، صص 165-186.
محمودی، محمدعلی. (1387). بررسی روایت در بوف کور هدایت، مجلۀ زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان، دورۀ ششم، شمارۀ 10، صص 144-121.
مشتاق مهر، رحمان؛ بافکر، سردار. (1395). شاخصهای محتوایی و صوری ادبیات غنایی، پژوهشنامۀ ادب غنایی دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال چهاردهم، شمارۀ 26، صص 183-202.
میرصادقی، جمال. (1366). ادبیات داستانی، تهران: ماهور.
Freedman, R. (1963). The Lyrical Novel: Studies in Herman Hesse, Andre Gide, and Virginia Woolf, Princeton University Press | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 659 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 282 |
||