| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,853,143 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,960 |
عوامل جغرافیایی-سیاسی و ژئوپلیتیکی موثر بر توسعه ناحیه سیستان | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 آذر 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2025.52804.3766 | ||
| نویسندگان | ||
| علی کریمدوست1؛ یاشار ذکی* 2 | ||
| 1گروه ژئوپلیتیک، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا،تهران،ایران | ||
| 2گروه جغرافیای سیاسی،دانشگاه تهران،تهران،ایران | ||
| چکیده | ||
| توسعه پایدار مناطق مرزی در کشورهایی با ساختار جغرافیایی-سیاسی پیچیده همچون ایران، بهویژه ناحیه سیستان، تحت تأثیر عوامل ژئوپلیتیکی و امنیتی متعددی قرار دارد. این منطقه به دلیل موقعیت استراتژیک در مرز شرقی کشور و مجاورت با افغانستان و پاکستان، از ظرفیتهای راهبردی و تهدیدهای امنیتی، اقتصادی و زیستمحیطی متعددی برخوردار است. هدف این پژوهش، شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر توسعه سیستان و ارائه چارچوب راهبردی برای بهرهبرداری از ظرفیتها و مقابله با تهدیدهاست. پژوهش به صورت کاربردی و با رویکرد ترکیبی انجام شد؛ دادههای کیفی از طریق مطالعات اسنادی و مصاحبه با ۱۵ کارشناس و دادههای کمی از طریق پرسشنامه SWOT و تحلیل AHP جمعآوری شد. یافتهها نشان دادند که تهدیدها با وزن ۰.۴۷ مهمترین چالش توسعه بوده و استراتژی ST (استفاده از نقاط قوت برای مقابله با تهدیدها) بالاترین اولویت را دارد. این استراتژی بر تقویت امنیت مرزی، توسعه زیرساختهای حملونقل و اقتصادی، دیپلماسی همسایگی و مدیریت پایدار منابع آب تأکید دارد. همچنین، ضعف زیرساختها، بیکاری، مهاجرت نخبگان و آسیبپذیری امنیتی از محدودیتهای جدی منطقه است. پژوهش نشان میدهد که توسعه پایدار سیستان نیازمند برنامهریزی یکپارچه، هماهنگی نهادی، افزایش سرمایهگذاری و بهبود حکمرانی است. توجه به ظرفیتهای فرهنگی و گردشگری و سیاستهای اشتغال میتواند مهاجرت را کاهش و پایداری اجتماعی را تقویت کند. این مطالعه مدلی ترکیبی برای تحلیل راهبردی مناطق مرزی ارائه میدهد و بر ضرورت آیندهپژوهی و بهرهگیری از فناوریهای نوین در پایش متغیرهای ژئوپلیتیکی تأکید میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیستان؛ ژئوپلیتیک؛ امنیت مرزی؛ عوامل جغرافیایی- سیاسی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 138 |
||