ارزیابی ظرفیت کاهش ریسک زلزله و تاب‌آوری شهرها در برابر زلزله: مطالعه موردی شهر تبریز

حکمت نیا، حسن، نصیری هنده خاله، اسماعیل، اسکندری نوده، محمد، یونسی سندی، ریحانه (1402) تبیین معیارهای کالبدی مؤثر در ارتقای تاب‌‌آوری سکونتگاه‌‌های غیررسمی در برابر مخاطرات محیطی (مورد مطالعه: شهر همدان). مخاطرات محیط طبیعی، 12(35)، 79-94. https://doi.org/10.22111/jneh.2022.40625.1861

حیدری مظفر، مرتضی، تاج بخشیان، مرضیه (1401). پهنه‌بندی آسیب‌پذیری سکونتگاه‌های شهرستان نهاوند در برابر زلزله. مخاطرات محیط طبیعی، 11(34)، 57-78. https://doi.org/10.22111/jneh.2022.39334.1830

رهنما، محمد رحیم، الهی چورن، محمدعلی، (1402). ارزیابی ابعاد تاب آوری شهری در برابر سیلاب در شهرهای غرب استان مازندران. مخاطرات محیط طبیعی، 12(38)، 1-22. https://doi.org/10.22111/jneh.2023.41127.1866

سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان آذربایجان شرقی (1400)، نماگرهای آماری استان آذربایجان شرقی سال 1400.

سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان آذربایجان شرقی (1401الف)، سالنامه آماری استان آذربایجان شرقی 1400 – جلد 21: هزینه و درآمد خانوار جدول 6-21 (هزار ریال).

سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان آذربایجان شرقی (1401ب)، مطالعات برنامه آمایش استان آذربایجان شرقی – جلد دوم: تحلیل اجتماعی و فرهنگی جدول 6.

سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان آذربایجان شرقی (1401ج)، مطالعات برنامه آمایش استان آذربایجان شرقی – جلد دوم: تحلیل اجتماعی و فرهنگی جدول 12.

سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان آذربایجان شرقی (1401د)، مطالعات برنامه آمایش استان آذربایجان شرقی – جلد دوم: تحلیل اجتماعی و فرهنگی جدول 27.

شماعی، علی، میرزازاده، حجت (1398). تحلیل فضایی تاب‌آوری مناطق شهرتبریز در برابر زلزله. مخاطرات محیط طبیعی, 8(20), 245-266. https://doi.org/10.22111/jneh.2019.25449.1415

مرکز آمار ایران (1403)، وبسایت: https://amar.org.ir ، تاریخ دسترسی: تابستان 1403.

مشکینی، ابوالفضل، علیپور, سمیه، مسعودی, حسن (1403). تاب آوری کالبدی مسکن شهری در برابر زلزله : تحلیلی از محلات و مناطق شمالی کلانشهر تهران. مخاطرات محیط طبیعی، 13(41)، 39-60. https://doi.org/10.22111/jneh.2024.46098.1974

ملکی, کیومرث، پورمحمدی، محمدرضا. (1403). پدافند غیرعامل و ارزیابی مناطق شهرداری از نظر آسیب‌پذیری خطر زلزله (مطالعه موردی: کلان شهر تبریز). پژوهش ‎های جغرافیای سیاسی،  https://doi.org/10.22067/pg.2025.89091.1302

میرزاجانی ننه کران، محسن. (1405). ارزیابی تاب‌آوری لرزه‌ای شهری: مطالعه موردی کلان‌شهر تبریز. برنامه ریزی فضایی، 16(1)،37-80  doi: 10.22108/sppl.2025.145044.1842

وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (1401)، پایش فقر در سال 1400، جدول 3 صفحه 37.

Argyroudis, S. A., Mitoulis, S. A., Hofer, L., Zanini, M. A., Tubaldi, E., and Frangopol, D. M. (2020). Resilience assessment framework for critical infrastructure in a multi-hazard environment: Case study on transport assets. Science of the Total Environment, 714, 136854.

Ayyub, B. M. (2014). Systems resilience for multihazard environments: Definition, metrics, and valuation for decision making. Risk analysis, 34(2), 340-355.

Bautista-Puig, N., Benayas, J., Manana-Rodríguez, J., Suárez, M., and Sanz-Casado, E. (2022). The role of urban resilience in research and its contribution to sustainability. Cities, 126, 103715.

bin Abu Bakar, M. Z., and binti Mohamad, Z. F. (2023). Local government capacity for earthquake disaster risk reduction in Malaysia: case studies in Bentong and Selayang areas. International journal of disaster risk reduction, 97, 103987.

Bothara, J., Ingham, J., and Dizhur, D. (2018). Earthquake risk reduction efforts in Nepal. In Integrating Disaster Science and Management (pp. 177-203). Elsevier.

Burton, C. G., Toquica, M., Asad, K. M. B., and Musori, M. (2022). Validation and development of composite indices for measuring vulnerability to earthquakes using a socio-economic perspective. Natural Hazards, 111(2), 1301-1334.

Chen, M., Lu, Y., Peng, Y., Chen, T., and Zhang, Y. (2022). Key elements of attentions for enhancing urban resilience: A Comparison of Singapore, Hong Kong and Hangzhou. Buildings, 12(3), 340.

Chen, X. (2022). Nonprofit resilience in a natural disaster context: An exploratory qualitative case study based on Hurricane Florence. Human Service Organizations: Management, Leadership and Governance, 46(2), 145-161.

Cimellaro, G. P., Reinhorn, A. M., and Bruneau, M. (2010). Framework for analytical quantification of disaster resilience. Engineering structures, 32(11), 3639-3649.

Cvetković, V. M., Grozdanić, G., Milanović, M., Marković, S., and Lukić, T. (2024). Understanding seismic hazard resilience in Montenegro: A qualitative analysis of community preparedness and response capabilities. Open Geosciences, 16(1), 20220729.

Fekete, A., Asadzadeh, A., and Moghadas, M. 2b. Background and Conception of INCOR Project-Basic Infrastructures and Services for Enhancing Inclusive Community Disaster Resilience in Iran. INCOR Basis-Infrastrukturen und Services einer inklusiven Katastrophenresilienz im Iran. Abschlussbericht der Definitionsphase INCOR Basic Infrastructures and Services for Enhancing Inclusive Community Disaster, 19.

Gencer, E. A. (2017). How to make cities more resilient: a handbook for local government leaders. UN: New York, NY, USA. https://www.undrr.org/publication/how-make-cities-more-resilient-handbook-local-government-leaders-2017

Graveline, M.-H., and Germain, D. (2022). Disaster risk resilience: conceptual evolution, key issues, and opportunities. International Journal of Disaster Risk Science, 13(3), 330-341.

Güngör, M., and Elburz, Z. (2024). Beyond boundaries: what makes a community resilient? a systematic review. International journal of disaster risk reduction, 104552.

Hofmann, S. Z. (2021). 100 Resilient Cities program and the role of the Sendai framework and disaster risk reduction for resilient cities. Progress in Disaster Science, 11, 100189.

Imperiale, A. J., and Vanclay, F. (2020). Barriers to enhancing disaster risk reduction and community resilience: Evidence from the L’Aquila disaster. Politics and Governance, 8(4), 232-243.

Kapucu, N., Ge, Y., Rott, E., and Isgandar, H. (2024). Urban resilience: Multidimensional perspectives, challenges and prospects for future research. Urban Governance.

Kapucu, N., Hawkins, C. V., and Rivera, F. I. (2013). Disaster preparedness and resilience for rural communities. Risk, Hazards and Crisis in Public Policy, 4(4), 215-233.

Khalid, S. J. M., and Dol, N. Disaster preparedness for academic libraries in Malaysia: An exploratory study.

Koliou, M., van de Lindt, J. W., McAllister, T. P., Ellingwood, B. R., Dillard, M., and Cutler, H. (2020). State of the research in community resilience: Progress and challenges. Sustainable and resilient infrastructure, 5(3), 131-151.

Kong, L., Mu, X., Hu, G., and Zhang, Z. (2022). The application of resilience theory in urban development: a literature review. Environmental Science and Pollution Research, 29(33), 49651-49671.

Kumar, N., Poonia, V., Gupta, B., and Goyal, M. K. (2021). A novel framework for risk assessment and resilience of critical infrastructure towards climate change. Technological Forecasting and Social Change, 165, 120532.

Kwok, A. H., Doyle, E. E., Becker, J., Johnston, D., and Paton, D. (2016). What is ‘social resilience’? Perspectives of disaster researchers, emergency management practitioners, and policymakers in New Zealand. International journal of disaster risk reduction, 19, 197-211.

Mirzajani, M. (2025). Urban Seismic Resilience Assessment: A Case Study of the City of Tabriz. Spatial Planning, (), -. doi: 10.22108/sppl.2025.145044.1842.

Nekoei-Moghadam, M., Moradi, S. M., and Tavan, A. (2024). How can the Sendai framework be implemented for disaster risk reduction and sustainable development? A qualitative study in Iran. Globalization and health, 20(1), 23.

Ofei-Manu, P., and Didham, R. J. (2018). Disaster Risk Reduction Capacity Assessment: Conceptualizing a Systematic Capacity (Assessment) Framework for Japan. In HANDBOOK OF DISASTER RISK REDUCTION and MANAGEMENT (pp. 97-138). World Scientific.

Rahimi, F., Sadeghi-Niaraki, A., Ghodousi, M., and Choi, S.-M. (2025). Spatial-temporal modeling of urban resilience and risk to earthquakes. Scientific Reports, 15(1), 8321.

Rai, N., and Thapa, B. (2015). A study on purposive sampling method in research. Kathmandu: Kathmandu School of Law, 5(1), 8-15.

Sharifi, A. (2016). A critical review of selected tools for assessing community resilience. Ecological indicators, 69, 629-647.

Sim, T., Wang, D., and Han, Z. (2018). Assessing the disaster resilience of megacities: The case of Hong Kong. Sustainability, 10(4), 1137.

Tehler, H., Cedergren, A., de Herve, M. d. G., Gustavsson, J., Hassel, H., Lindbom, H., Nyberg, L., and Wester, M. (2024). Evidence-based disaster risk management: A scoping review focusing on risk, resilience and vulnerability assessment. Progress in Disaster Science, 100335.

Tiernan, A., Drennan, L., Nalau, J., Onyango, E., Morrissey, L., and Mackey, B. (2019). A review of themes in disaster resilience literature and international practice since 2012. Policy design and practice, 2(1), 53-74.

 United Nations International Strategy for Disaster Reduction (UNDRR). (2015) Sendai Framework for Disaster Risk Reduction 2015-2030, UN: New York, NY, USA, hhttps://www.preventionweb.net/files/43291_sendaiframeworkfordrren.pdf. Accessed 17 May 2025.

United Nations Office for Disaster Risk Reduction (UNDRR). (2017) Disaster Resilience Scorecard for Cities, UN: New York, NY, USA, https://mcr2030.undrr.org/disaster-resilience-scorecard-cities, Accessed 17 May 2025.

United Nations Office for Disaster Risk Reduction (UNDRR). (2023). Quick Risk Estimation (QRE) Tool. United Nations.

World Bank. (2023a). GDP per capita (current US$) - Iran. World Development Indicators. https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.PCAP.CD?locations=IR.

World Bank. (2023b). GINI index (World Bank estimate) - Iran. World Development Indicators. https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI?locations=IR

World Bank. (2023c). World Development Indicators. https://databank.worldbank.org/source/world-development-indicators

Xu, J., Wang, Z., Shen, F., Ouyang, C., and Tu, Y. (2016). Natural disasters and social conflict: A systematic literature review. International journal of disaster risk reduction, 17, 38-48.