| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 840 |
| تعداد مقالات | 8,114 |
| تعداد مشاهده مقاله | 15,652,460 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,380,694 |
بررسی اهداف سیاستهای دریایی جمهوری اسلامی ایران در اسناد بالا دستی | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2026.54289.3805 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه فتحی1؛ زهرا احمدی پور* 2؛ مصطفی قادری حاجت2 | ||
| 1دانشگاه تربیت مدرس .گروه جغرافیای سیاسی | ||
| 2دانشگاه تربیت مدرس | ||
| چکیده | ||
| جمهوری اسلامی ایران به دلیل برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیکی و ژئواستراتژیکی ممتاز، دسترسی به آبهای آزاد، قرارگیری در مجاورت تنگه هرمز و برخورداری از ظرفیتهای گسترده دریایی، از قابلیتهای قابل توجهی برای توسعه دریامحور برخوردار است. با این حال، شناخت اهداف سیاستهای دریایی کشور در اسناد بالادستی و میزان انطباق آنها با الزامات توسعه دریایی، از اهمیت ویژهای برخوردار است. هدف این پژوهش، بررسی اهداف سیاستهای دریایی جمهوری اسلامی ایران در اسناد بالادستی و ارزیابی میزان تأثیر آنها بر فرآوری ظرفیتهای دریایی، شکستن تحریمها و توسعه روابط منطقهای است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، ترکیبی از رویکردهای کیفی و کمی است. در بخش کیفی، اسناد بالادستی کشور با استفاده از روش تحلیل محتوا و نرمافزار MAXQDA بررسی شد. در این فرآیند، ۶۹۲ کد اولیه استخراج و پس از کدگذاری مجدد، ۱۵ مقوله محوری و ۷ مضمون اصلی شامل اقتصاد دریایی، منابع دریایی، صنایع دریایی، محیطزیست دریایی، امنیت دریایی، توسعه دریایی و فرهنگ دریایی شناسایی شد. در بخش کمی، روابط میان مضامین استخراجشده و مؤلفههای فرضیه پژوهش با استفاده از پرسشنامه خبرگان و مدلیابی معادلات ساختاری در نرمافزار AMOS مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که سیاستهای دریایی جمهوری اسلامی ایران بیش از هر چیز در راستای فرآوری ظرفیتهای دریایی تدوین شدهاند و توسعه دریایی، انرژی پایدار دریایی و گردشگری دریایی بیشترین تأثیر را در این زمینه دارند. در مقابل، ارتباط معناداری میان سیاستهای دریایی موجود با اهداف شکستن تحریمها و توسعه روابط منطقهای مشاهده نشد. از منظر ژئواستراتژی دریایی نیز نتایج بیانگر آن است که رویکرد غالب اسناد بالادستی، بهرهبرداری ژئواکونومیک از ظرفیتهای دریایی بوده و ابعاد ژئوپلیتیکی و دیپلماسی دریایی کمتر مورد توجه قرار گرفته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیاستگذاری دریایی؛ اسناد بالادستی جمهوری اسلامی ایران؛ توسعه دریامحور؛ ژئواستراتژی دریایی؛ فرآوری ظرفیتهای دریایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 9 |
||