پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,851,803 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,039 |
تحلیل تطبیقی نظریۀ «عدمخشونت» در اندیشۀ گاندی و مولوی | ||
| مطالعات شبه قاره | ||
| مقاله 2، دوره 15، شماره 45، مهر 1402، صفحه 27-44 اصل مقاله (823.23 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/jsr.2021.25061.1775 | ||
| نویسندگان | ||
| صدیقه احراری1؛ محمد بهنام فر* 2؛ سید مهدی رحیمی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران. | ||
| 2استاد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران | ||
| 3دانشیار زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مولوی و گاندی، دو مصلح بزرگ جهانی متعلق به دو دوره، قوم و فرهنگ جداگانه هستند که در اندیشه و عمل، مشابهتهای زیادی دارند. جستار پیشِرو، تلاشی است درجهت پاسخگویی به این پرسشها که آیا پیوندی بین اندیشۀ عدمخشونت گاندی و اندیشههای مولوی در مثنوی وجود دارد؟ وجوه اشتراک و بعضاً افتراق اندیشههای خشونتپرهیزانۀ این دو و دلایل آن کدامند؟ این پژوهش که از دیدگاه مکتب فرانسوی ادبیات تطبیقی و به شیوۀ توصیفی و با رویکرد تحلیل محتوا انجام شدهاست، مشخص میکند که عدمخشونت (مهمترین اندیشۀ گاندی) جزو مبانی فکری مولانا نیز محسوب میشود؛ زیرا علاوهبر شواهد صریحی که در مثنوی به خشونتپرهیزی اشاره دارد، محتوای عدمخشونت در آثار مولانا نیز گسترده و متنوع است و بخش وسیعی از اندیشههایش بهنحوی غیرصریح به اندیشۀ عدمخشونت گاندی پیوند میخورد؛ بهعبارتی دیگر، تمام باورهای مولانا چون؛ تساهل، دگرپذیری، شهرتگریزی، شمولگرایی و... در راستای توسعه و تعالی معنوی انسان است و برونداد و ماحصل آن چیزی نیست جز انسان خودساخته و کمالیافتهای که با خود و تمامی اجزای کاینات بر سر صلح و مهرورزی است و مهمتر ازهمۀ اینها اندیشۀ «عشق» در باور مولاناست که بهتنهایی نفی صددرصد خشونتگرایی است؛ البته عدمخشونت در نگاه مولانا، صبغۀ عرفانی دارد، اما در نظرگاه گاندی، بیشتر وجهۀ سیاسی میگیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عدمخشونت؛ مولوی؛ گاندی؛ مثنوی | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم.
آرپ، سوسمیتا. (1394). گاندی. ترجمۀ مرجانه فشاهی. تهران: نشر مکتوب.
آزاد، پیمان. (1388). مولوی چگونه مولوی شد؟ تهران: نشر قطره.
اسلامی ندوشن، محمدعلی. (1355). جام جهانبین. تهران: انتشارات توس.
ایسواران، اکنات. (1379). راه عشق. ترجمۀ شهرام نقش تبریزی. تهران: ققنوس.
تابلی، حمید. (1392). شیوههای رهبری نخبگان شبهقاره هند، دوفصلنامۀ مطالعات شبهقاره. 5(17): 27-52.
جهانبگلو، رامین. (1376). گاندی و عدمخشونت. به کوشش علیاصغر محمدخانی. درخت معرفت: جشننامۀ دکتر عبدالحسین زرینکوب. تهران: سخن.
زرینکوب، عبدالحسین. (1366). سر نی. 2 جلد. تهران: علمی.
زرینکوب، عبدالحسین. (1373). پلهپله تا ملاقات خدا. تهران: علمی.
زمانی، کریم. (1395). میناگر عشق. تهران: نشر نی.
سبحانی، ه. توفیق. (1393). نشان برخی از اندیشههای مهاتما گاندی در تصوف ایرانی، بهویژه مثنوی مولانا جلالالدین. به اهتمام بهاءالدین خرمشاهی و جویا جهانبخش. محققنامه. جلد دوم. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی. صص 797-809..
ضیایی، سید عبدالحمید. (1393). تأثیرپذیری تصوف ایرانی از آیین بودا. مطالعات شبهقاره. 6(21): 99-118.
فروزانفر، بدیعالزمان. (1373). شرح مثنوی شریف، 3 جلد. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
فیوضات، ابراهیم؛ تسلیمی تهرانی، رضا؛ دادگر، علی. (1388). گاندی، عدمخشونت و جنبشهای اجتماعی. مجلۀ جامعهشناسی ایران. 10(2): 141-160.
کالینز، لاری؛ لاپیر، دومیتیک. (1363). آزادی در نیمهشب (داستان استقلال هند). ترجمۀ پروانه ستاری. تهران: نشر نو.
کفافی، محمدعبدالسلام. (1389). ادبیات تطبیقی. ترجمۀ حسین سیدی. مشهد: بهنشر.
کینگ، مری. (1394). مهاتما گاندی و مارتین لوتر کینگ: قدرت مبارزه عاری از خشونت. ترجمۀ شهرام نقش تبریزی. تهران: نشر نی.
گاندی، مادان جی. (1372). زیباییشناسی گاندی. ترجمه و تدوین خجسته کیا. مهاتما گاندی در جستوجوی حقیقت. تهران: نشر مرکز.
گاندی، مهاتما. (1344). اینست مذهب من. ترجمۀ باقر موسوی. تهران: انتشارات علمی.
گاندی، مهاتما. (1393الف). نیایش. ترجمۀ شهرام نقشتبریزی. تهران: نشر نی.
گاندی، مهاتما. (1393ب). داستان تجربههای من با راستی. ترجمۀ مسعود برزین، تهران: نشر ثالث.
گاندی، مهاتما. (1394الف). همۀ مردم برادرند. ترجمۀ محمود تفضلی. تهران: امیر کبیر.
گاندی، مهاتما. (1394ب). خدا، آنگونه که من میفهمم. ترجمۀ شهرام نقشتبریزی. تهران: نشر نی.
مشیّدی، جلیل. (1384). نگرشی بر اندیشههای مولوی. اراک: دانشگاه اراک.
مولوی، جلالالدین محمد بلخی. (1372). مثنوی معنوی. تصحیح نیکلسون. تهران: نگاه.
مولوی، جلالالدین محمد بلخی. (1386). کلیات شمس. تصحیح بدیعالزمان فروزانفر. تهران: هرمس.
نهرو، جواهر لعل. (1361). زندگی من. دو جلد. ترجمۀ محمود تفضلی. تهران: امیر کبیر.
همایی، جلالالدین. (1369). مولوینامه. 2 جلد. تهران: هما. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,311 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 587 |
||