پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 825 |
| تعداد مقالات | 7,903 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,563,162 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,430,247 |
قومنگاری ارتباطی سورسرودههای کازرون فارس (مطالعه موردی روستای وارک) بر اساس انگارۀ هایمز | ||
| پژوهشنامه ادب غنایی | ||
| دوره 23، شماره 45، شهریور 1404، صفحه 123-144 اصل مقاله (833.03 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/jllr.2024.47168.3255 | ||
| نویسندگان | ||
| رها زارعی فرد1؛ زهرا حسینی* 2 | ||
| 1استادیار گروه زبانشناسی ، دانشگاه جهرم، جهرم، ایران. | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی ، دانشگاه جهرم، جهرم، ایران(نویسنده مسئول) | ||
| چکیده | ||
| سورسرودههای عروسی یا واسونکها، از شاخههای ادبیات شفاهی است که آدابورسوم ازدواج را در شعر عامه بیان میکند و از این رهگذر، مسائل اجتماعی، فرهنگی و زبانی اقوام مختلف، نمایان میشود. در این پژوهش که بهصورت میدانی و کتابخانهای صورت گرفته، سعی شده است که با استفاده از انگارۀ قومنگاری Hymes (1968)، واسونکهای روستای وارک از توابع شهرستان کازرون در استان فارس، مورد واکاوی قرار گیرد تا چگونگی بازنمود فرهنگ و رسوم این منطقه در این سورسرودهها، توسط قومنگاری، مشخص و تبیین شود. برای این منظور، تعداد 86 واسونک از طریق مکالمه و مصاحبه با 10 گویشور بومی (40 تا 80 ساله) جمعآوری شد و آنها براساس مبانی نظری پژوهش، از لحاظ عناصر موقعیت زمانی-مکانی، شرکتکنندگان، هدف، ترتیب گفتمان، لحن، ابزار گفتمان، قوانین گفتمان و نوع گفتمان، مورد بررسی قرار گرفت. در تبیین فرهنگی این واسونکها، دو تصویر برجسته قابلمشاهده است. تصویر نخست، تصویر شاه و ملکه است که با داماد و عروس، همانند شاه و ملکه برخورد میشود. تصویر دوم، تصاویر حیوانات و گیاهان در این اشعار است و نشان از اهمیت مسائل زیستمحیطی در این فرهنگ دارد که در این اشعار بازنمود پیدا کرده است. تحلیل کمّی دادهها نیز نمایانگر اهمیت مراسم عروسی در این جامعة زبانی است و اغلب سورسرودهها نیز مربوط به خود مراسم عروسی است؛ گرچه پیش و پس از مراسم نیز از این سورسرودهها استفاده میشود. نکتة حائز اهمیت دیگر، در تحلیل کمّی سورسرودههای مرتبط به توصیف داماد و شادمانی خانوادة داماد در مراسم است که میتواند تا حدودی بازماندة نظام مردسالارانه در این جامعة زبانی باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ادبیات شفاهی عامه؛ سورسرودهها؛ کازرون؛ مردمشناسی؛ هایمز | ||
| مراجع | ||
|
آذرمکان، حشمتالله؛ نوروزی، اسدالله؛ دهرامی، مهدی. (1403). «علل درج بنمایۀ رزم در منظومههای غنایی»، پژوهشنامۀ ادب غنایی، دورۀ بیستودوم، شمارۀ 42، صص 5-24.
ابن بابویه، علی محمد. (1362). «الخصال»، ج 2، قم: جامعۀ مدرسین.
احمدپناهی سمنانی، محمد. (1376). «ترانه و ترانهسرایی در ایران: سیری در ترانههای ملی ایران»، تهران: سروش (انتشارات صدا و سیما).
پیشقدم، رضا؛ فیروزیانپور اصفهانی، آیدا؛ فیروزیانپور اصفهانی، آیلین. (1399). معرفی زباهنگ مرگمحوری و شادیگریزی از طریق تفحص در گفتمانشناسی «مرگ» در زبان فارسی. مطالعات فرهنگ-ارتباطات، دورۀ بیستویکم، شمارۀ 49، صص. 181-206.
تاجبخش، غلامرضا؛ ابراهیمزاده آسمین، حسین. (1402). «نگاهی جامعهشناختی به نهاد خانواده در جامعۀ هند و ایران»، مطالعات شبهقاره، دورۀ پانزدهم، شمارۀ 45، صص 61-74.
ترابی ندوشن، محمدعلی. (1383). «زبانشناسی و قومنگاری ارتباط»، زبان و ادب فارسی، دورۀ چهلوهفتم، شمارۀ 190، صص 35-46.
جباره ناصرو، عظیم؛ کوهنورد، پریچهر. (1398). «بررسی اشعار و ترانههای عروسی در شهرستان جهرم»، فصلنامۀ ادبیات و زبانهای محلی ایرانزمین، شمارۀ 26، صص 1-26.
جعفری (قنواتی)، محمد. (1393). «ادبیات شفاهی»، دانشنامۀ فرهنگ مردم ایران، موسوی بجنوردی، کاظم ج 1، تهران: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، صص 335-362.
حسینی، زهرا؛ زارعیفرد، رها. (1400). «بررسی تصاویر زبانی گویش وارکی با رویکرد زبانشناسی زیستمحیطی»، ادبیات و زبانهای محلی ایران زمین. شمارۀ 34، صص 47-15.
حسینی، حسن؛ دشتی، منصوره. (1391). «بازنمایی کلیشههای جنسیتی در رسانه»، مطالعۀ ادبیات داستانی آل احمد، نشریۀ جهانی رسانه، شمارۀ 13، صص 27-64.
ذوالفقاری، حسن؛ احمدی، لیلا. (1399). «گونهشناسی بومی سرودهای ایران»، ادبپژوهی، شمارۀ 7 و8، صص 143-170.
ساروخانی، باقر. (1386). «فولکلورشناسی از روش تا معنی»، فرهنگ مردم، شمارۀ 10، صص 9-15.
شوالیه، ژان، آلن گربران. (1385). فرهنگ نمادها، جلد 2 و 4، تهران: انتشارات جیحون.
شهبازی، فاطمه؛ عبادی، آزاده. (1397). «نگاهی به واسونکها و ترانههای عروسی منطقۀ هندیجان»، نشریۀ ادبیات و زبانهای محلی ایران زمین، دورۀ هشتم، شمارۀ 2، صص 63-80.
علیمرادی، مریم؛ نجیبی فینی، بهجت. (1399). «نوع و اجزای جمله در واستونکهای منتخب شهرستان فسا»، نشریۀ فرهنگ و ادبیات عامه، شمارۀ 32، صص 227-258.
محمودی بختیاری، بهروز؛ افخمی، علی؛ تاجآبادی، فرزانه. (1390). «بازتاب اندیشۀ مردسالارانه در زبان فارسی: پژوهشی در جامعهشناسی زبان»، زن در فرهنگ و هنر، شمارۀ 8، صص 91-107.
ملکی، ابراهیم. (1389). «بررسی بازنمایی زنان در ترانههای فولکلوریک لکی و لری»، فصلنامۀ علوم اجتماعی، شمارۀ 49، 219-250.
ناتل خانلری، پرویز. (1365). تاریخ زبان فارسی، ج 1، تهران: نشر نو.
Blommaert, J. (2005). Discourse. Cambridge:Cambridge University Press.
Gumperz, J. (1982). Discourse Strategies. Cambridge: Cambridge University Press.
Hymes, D. (1968). the ethnography of speaking. In J Fishman (ed.), Readings: Moulton, pp.99-138.
Rampton, B. (2007). Neo-Hymesian linguistic ethnography in the United Kingdom. Journal of linguistics, Vol. 11, No. 5, pp 584-607.
Saville-Troike, M. (2003). The ethnography of communication: An introduction. London, England: Blackwell.
Silverstein, M. (2003). Indexical order and the dialects of sociolinguistic life. Language and communication, No. 23, 193-229.
Wortham, S. (2003). Linguistic anthropology of education: an introduction, in Westport, CT: praege Press, pp.1-29. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 423 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 149 |
||