| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,851,755 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,586,003 |
پژوهشی در طرح و نقش هفت ثوب از شیروانیپوشهای حرم رضوی متعلق به ضریح شاه سلطان حسین صفوی | ||
| مطالعات هنرهای تجسمی | ||
| مقاله 6، دوره 2، شماره 1، فروردین 1404، صفحه 95-115 اصل مقاله (2.32 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/jart.2025.49807.1062 | ||
| نویسنده | ||
| آمنه مافی تبار* | ||
| دانشگاه هنر ایران | ||
| چکیده | ||
| شیروانیپوش، لفظی است که برای نوعی از روپوشهای ضریح بهکار میرود که صرفاً سقف مضجع را میپوشاند. در این پژوهش، هدف بازیابی طرح و نقش تعدادی از شیروانیپوشهای دومین ضریح مطهر رضوی مشهور به ضریح شاه سلطان حسین صفوی است. پرسش آنکه: طرح و نقش شیروانیپوش-های ضریح شاه سلطان حسین صفوی، چگونه است؟ این مقاله، با رویکرد تاریخی و شیوة توصیفی ـ تحلیلی، با نظر به مطالعات اسنادی و میدانی شکل گرفت. نمونهگیری بهشیوة هدفمند صورت پذیرفت و نتیجة مطالعة هفت مورد از شیروانیپوشهای قاجاری ضریح مذکور نشان داد: طرحاندازی در دو قطعه از شیروانیپوشها، مبتنی بر قرینه انعکاسی (آینهای) بوده و در پنج مورد دیگر براساس تکرار نقش در سطح یا همان قرینه انتقالی (واگیرهسازی) به صورت شبکهبندی قابی، محرمات یا واگیرهای ساده است. بهغیر از یک مورد که فاقد نقش است (شیروانیپوش محرمات)، در بقیة موارد نقوش گیاهی در آرایهبندی، مؤثر هستند و فقط در یک نمونه از روپوشها، نقش جانوری طاووس ظاهر میشود. درمجموع آنکه اصل تکرار که کمترین آن از قرینة محوری حاصل میشود تا تکرار بیشمار در سطح که واگیرهسازی است، بنیانیترین اصل تزیینی شیروانیپوشهای مورد بررسی در حرم رضوی به شمار میآید که در اهم موارد از تکرار نقش گیاهی حاصل میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| حرم رضوی؛ ضریح فولادی؛ ضریح شاه سلطان حسین صفوی؛ شیروانیپوش؛ طرح و نقش | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 204 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 208 |
||