دیومردُمان* واکاوی کیش دیویسنا در ایران باستان

آموزگار، ژاله(متن پهلوی، حرف‌نویسی، ترجمۀ متن پهلوی، واژه‌نامه)(1400)، ارداویراف‌نامه، تهران: معین و انجمن ایران‌شناسی فرانسه در ایران.

آموزگار، ژاله و احمد تفضلی (آوانویسی، ترجمه، تعلیقات، واژه‌نامه، متن پهلوی)، (1386)، کتاب پنجم دینکرد، تهران: معین.

ابراهیمی، معصومه (1397)، دیوشناسی ایرانی، تهران: فرهامه.

اذکائی، پرویز (1397)، ماتیکان فرهنگی: سی گفتار در فرهنگ و ادب، تهران: سخن.

اوشیدری، جهانگیر (1371)، دانشنامۀ مزدیسنا: واژه‌نامۀ توصیفی آیین زرتشت، تهران: مرکز.

براتی، پرویز (1403)، دیونامه، تهران: چشمه.

بنونیست، امیل (1377)، دین ایرانی بر پایۀ متن‌های معتبر یونانی، ترجمۀ بهمن سرکاراتی، تهران: قطره.

بویس، مری (1377)، چکیدۀ تاریخ کیش زردتشت، ترجمۀ همایون صنعتی‌زاده، تهران: صفی علیشاه.

بویس، مری (1393)، زردشتیان، باورها و آداب دینی آنها، ترجمۀ عسکر بهرامی، تهران: ققنوس.

بهار، مهرداد (گزارنده)، (1390)، بندهش، گردآورنده: فرنبغ دادگی، تهران: توس.

بهار، مهرداد (گزارنده)، (1362)، پژوهشی در اساطیر ایران، تهران: توس.

پاکتچی، احمد (1389)، مایه‌های فلسفی در میراث ایران باستان، تهران: دانشگاه امام صادق (ع).

پورداوود، ابراهیم و جیمز دارمستتر (1394)، اوستا، ویراست نو: فرید مرادی، تهران: نگاه.

پورشریعتی، پروانه (1399)، افول و سقوط شاهنشاهی ساسانی: اتحادیۀ ساسانی-پارتی و فتح ایران به دست عرب‌ها، ترجمۀ آوا واحدی نوایی، تهران: نی.

حسنی، شیرزاد (1393)، دیو در ایران باستان: گزارش‌های نمایشی دیو در اوستا، تهران: کدیور.

دارمستتر، جیمس (1384)، مجموعه قوانین زردشت یا وندیداد اوستا، ترجمۀ موسی جوان، تهران: دنیای کتاب.

دریایی، تورج (1377)،«اهریمن و دیوان در متون پهلوی»، در: ایران‌شناسی، سال 10، شمارۀ 1.

دوشن‌گیمن، ژاک (1393)، دینِ هخامنشیان، ترجمۀ مرتضی ثاقب‌فر، تهران: شورآفرین.

دویونگ، آلبرت (1400)،«فرجام دیوها در دین زردشتیِ اواخر دورۀ ساسانی و اوایل دورۀ اسلامی»، ترجمۀ لیلا نوری کشتکار، در: زردشت و جهان زردشتی (جلد 2)، سیدسعیدرضا منتظری و مجید طامه، قم: دانشگاه ادیان و مذاهب.

راشدمحصل، محمدتقی (تصحیح متن، آوانویسی، نگارش فارسی، واژه‌نامه و یادداشت‌ها)، (1389)، دینکرد هفتم، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

رستگار فسایی، منصور (1387)، «تحلیل هرمنوتیک داستان‌های دیوان در اساطیر و متون حماسی ایرانی»، در: آفتابی در میان سایه‌ای؛ جشن‌نامه بهمن سرکاراتی، تهران: قطره، صص 218-237.

زنر، آر. سی (1389)، طلوع و غروب زردشتی‌گری، ترجمۀ تیمور قادری، تهران: امیرکبیر.

سرکاراتی، بهمن (1350)، «پری: تحقیقی در حاشیه اسطوره‌شناسی تطبیقی»، در: نشریۀ دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ش 97-100، ص ص 1-32.

شاکد، شائول (1386)، تحول ثنویت: تنوع آرای دینی در عصر ساسانی، ترجمۀ سیداحمدرضا قائم مقامی، تهران: ماهی.

شروُو، پرادز اُکتُر (1398)،گوهرۀ آیین زردشت، ترجمۀ خشایار بهاری، تهران: فرزان روز.

شریفی، محمد (1387)، فرهنگ ادبیات فارسی، تهران: نشرنو.

طبری، احسان (1348)، بررسی‌هایی دربارۀ برخی از جهان‌بینی‌ها و جنبش‌های اجتماعی در ایران، برلین: حزب تودۀ ایران.

فکری‌پور، کتابون (1388)، وظایف دین‌مردان در ایران باستان، در: پژوهش‌های تاریخی، شمارۀ 1، ص ص 101-112.

قلعه‌خانی، گلناز و لیلا فاطمی بوشهری (1401)، «بررسی آیین‌های قربانی منسوب به اهریمن و دیوان در متن‌های دینی ایرانی (اوستا و متون پهلوی»، در: پژوهش‌نامۀ فرهنگ و زبان‌های باستانی، ش 1، ص ص29-53.

_کرتیس، جان و سنت جان سیمپسون (1399)، جهان هخامنشیان، ترجمۀ خشایار بهاری، تهران: فرزان روز.

کریستنسن، آرتور (2535)، آفرینش زیانکار در روایات ایرانی، ترجمۀ احمد طباطبایی، تبریز: دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی.

کلنز، ژان (1394)، مقالاتی دربارۀ زردشت و دین زردشتی، ترجمه از انگلیسی: احمدرضا قائم مقامی، تهران: فرزان روز.

کنت، رولاند، گ (1384)، فارسی باستان: دستورزبان، متون و واژه‌نامه، ترجمۀ سعید عریان، تهران: پژوهشکدۀ زبان و گویش.

کورت، املی و سوزان شروین‌وایت (1388)، «تخریب بتخانه‌های بابل به دست خشایارشا»، در: تاریخ هخامنشیان؛ جلد اول، ویراستاران هلن سانسیسی وردنبورخ و املی کورت، ترجمۀ مرتضی ثاقب‌فر، تهران: توس.

گرشویچ، ایلیا (1396)، آموزه و آیین زردشت، ترجمۀ منیژه اذکایی و جواد دانش آراء، تهران: ثالث.

لوکوک، پی‌یر(1400)، کتیبه‌های هخامنشی، ترجمۀ نازیلا خلخالی، تهران: فرزان روز.

ماسه، هانری (1391)، معتقدات و آداب ایرانی: از عصر صفویه تا دوران پهلوی، تهران: شفیعی.

مجتبایی، فتح‌الله (1402)، شهر زیبای افلاطون و شهریاری آرمانی در ایران باستان، تهران: هرمس.

محمدی، مهدی، عادل مقدادیان و ابوالفضل تاجیک (1399)، «بررسی مقایسه‌ای گناه دیو و تحول آن در اسطوره‌های ایران باستان و تعزیه‌های شست‌بستنِ دیو» در: مطالعات ایرانی، سال 19، ش 38، ص ص 237-267.

مزداپور، کتایون (1369)، شایست ناشایست: متنی به زبان پارسی میانه، تهران: مؤسسۀ مطالعات و تحقیقات فرهنگی.

مزداپور، کتایون (1365)،«خواستوانیفت» در: چیستا، شمارۀ 27، ص ص 504-513.

معیّری، هایده (1381)، مغان در تاریخ باستان، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

مکنزی، دیوید نیل (1390)، فرهنگ کوچک زبان پهلوی، ترجمۀ مهشید میرفخرایی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

مندوزا، سانتام فارست (1400)، جادوگران، بدکاره‌گان و ساحران: انگارۀ دیو در ایران باستان، ترجمۀ انیس صائب، تهران: فرهانه.

مولایی، چنگیز (1396)،«زرتشت و دین او» در: تاریخ جامع ایران، جلد چهارم، زیرنظر کاظم موسوی بجنوردی، تهران: مرکزدایره‌المعارف بزرگ اسلامی.

نورمن‌شارپ، رالف (1380)،فرمانهای شاهنشاهان هخامنشی که به زبان آریایی (پارسی باستان) نوشته شده است، تهران: به‌دید.

نیولی، جراردو (1385)، «شر در ادیان ایران باستان»، ترجمۀ سید سعیدرضا منتظری و بابک رجبی، در: هفت آسمان، ش30، ص ص121-132.

واشقانی فراهانی، ابراهیم (1388)، «دیو در اساطیر ایران باستان» در: مطالعات ایرانی، سال8، ش 15، ص ص 259-274.

ویدنگرن، گئو (1377)، دین‌های ایران، ترجمۀ منوچهر فرهنگ، تهران: آگاهان ایده.

یارشاطر، احسان (1389)، «باورهای عامیانه و جهان‌نگری ایرانیان»، در: تاریخ ایران کیمبریج: از سلوکیان تا فروپاشی دولت ساسانیان، جلد3، بخش اول، ویراستۀ احسان یارشاطر، ترجمۀ حسن انوشه، تهران: امیرکبیر.