| تعداد نشریات | 31 |
| تعداد شمارهها | 834 |
| تعداد مقالات | 8,015 |
| تعداد مشاهده مقاله | 14,851,515 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,585,842 |
تحلیل پیامد سیاستگذاری شهری بر گسترش کالبدی شهر زاهدان با رویکرد کالاییشدن فضای شهری | ||
| مجله جغرافیا و توسعه | ||
| مقاله 4، دوره 23، شماره 81، دی 1404، صفحه 89-120 اصل مقاله (1.23 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22111/gdij.2025.51152.3720 | ||
| نویسندگان | ||
| زینب سرگزی1؛ محمد اجزا شکوهی* 2؛ محمدرحیم رهنما3 | ||
| 1دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2دانشیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 3استاد گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با کاربست نظریة کالاییشدن فضاهای شهری، در پی ارزیابی پیامد سیاستگذاریهای مدیران شهری و تحلیل و تبیین روند توسعة کالبدی شهر زاهدان میباشد. این پژوهش از لحاظ ماهیّت، کاربردی و از نظر روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی است و دادهها بهروش پیمایشی (پرسشنامة محققساخته و...) گردآوری شده است. جامعة هدف تحقیق، متخصصان، کارشناسان ارشد، خبرگان و استادان دانشگاه بودند که با روش نمونهبرداری قضاوتی انتخاب شدند. برای تحلیل از مدلهای استنباط آماری ناپارامتریک کندالتائو B، کندالتائو C کروسکال والیس، سامرز دی، کایدو، کولموگروف سمیرنوف وشاپیروویلک استفاده شد. نتایج نشانداد که 66درصد پاسخگویان، گسترش محدودة قانونی شهر به سمت غرب (شهرکهای نوبنیاد جهاد، برق، غدیرشهر و ...) را به میزان زیاد تا خیلیزیاد، بازتاب اراده و تصمیم مدیران و سیاستگذاری آنان میدانند. حدود 71 درصد از استادان دانشگاه، 67 درصد مشاورین املاک و 36 درصد کارشناسان شاغل ادارات نیز انگیزة کسب درآمد (تأمین منابع مالی) برخی سازمانها و ادارات از طریق تملک و واگذاری اراضی جدید در غرب شهر را بهمیزان زیاد تا خیلیزیاد عامل اصلی دانستهاند. همچنین حدود 60 درصد این توسعه را عمدتاً نوعی سرمایهگذاری در املاک و مستغلات از سوی شهروندان دانستهاند (نه سکونت و نیاز مسکن)، در ضمن 68 درصد خبرگان بر این باورند که شهر بهسرعت شاهد شکلگیری توسعة غیر رسمی در محدوده (محور سیاهدک، سفیددک، دوربن، کالیکه) خواهد بود و هماکنون نیز ساختوساز در اراضی واقع در محور فوق بهشدت افزایش یافته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیاستگذاری؛ کالایی شدن؛ فضای شهری؛ شهرزاهدان؛ توسعه خارج از محدوده | ||
| مراجع | ||
|
احمدیپور، زهرا؛ حسن جعفرزاده؛ محمدرضا میرزایی (1393). تحلیل کارکردی تقسیمات کشوری در اجرای برنامههای آمایش سرزمین با تاکید بر ایران، فصلنامه برنامهریزی منطقهای. سال چهارم. شماره 14.
https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=230156
امیدوارفر، سجاد (1396). ارزیابی کاربری زمین شهری و ارائه راهکارهای پیشنهادی (مطالعه موردی: محله سید جواد شهر ارومیه)،ماهـنامه شـباک. سال سوم. شماره چهار. شماره پیاپی 32. تیر 1396.
افروغ، عماد (1376). فضا و نابرابری اجتماعی: مطالعه جداییگزینی فضایی و تمرکز فقر در محلههای مسکونی تهران، رساله دکتری رشته جامعهشناسی. دانشگاه تربیت مدرس.
ایمانیشاملو، جواد؛ مجتبی رفیعیان؛ هاشم داداشپور (1395). سوداگری شهری و واگرایی فضایی تحلیل تحولات فضایی کلانشهر تهران مبتنی بر اقتصاد نفت، فصلنامه ژئوپلیتیک. سال دوازدهم. شماره 1. صفحات 135-104.
پیران، پرویز (1369). دیدگاههای نظری در جامعهشناسی شهری و شهرنشینی مکتب اکولوژیک، اطلاعات سیاسی- اقتصادی.
جوان، جعفر؛ سعید دلیل؛ محمد سلمانیمقدم (1392). دیالکتیک فضا از منظر لوفور، فصلنامه مطالعات جغرافیایی مناطق خشک. سال سوم. شماره دوازدهم. صفحات 17-1.
حاتمینژاد، حسین؛ ناصح عبدی (1386). اقتصاد سیاسی و فضای شهری، اطلاعات سیاسی اقتصادی، شماره 238-237 .
حبیبی، سیدمحسن؛ مریم امیری (1394). حق به شهر، شهر موجود و شهر مطلوب آنچه هست و آنچه باید باشد، پژوهشهای انسانشناسی ایران. دوره 5. شماره 2. پاییز و زمستان 1394. صفحات 30-9.
دانایی فرد، حسن (1387). روششناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع، ناشر. انتشارات صفار- اشراقی.
رهنما، محمدرحیم؛ امیرحمزه شهبازی؛ زینب سرگزی (1402). شبیهسازی تغییرات کاربری اراضی در مناطق پیراشهری شهری زاهدان بین سالهای 2000 تا 2040 با استفاده از تصاویر چند زمانه و زنجیره مارکوف، مجله توسعه فضاهای پیراشهری. سال پنجم. شماره اول. بهار و تابستان 1402. پیاپی 9. صفحات 26-1.
DOI: 10.22034/JPUSD.2023.351180.1215
زارعزادهشهرسبی، سعید (1392). طراحی مرکز محله در بافت فرسوده با تأکید بر الگوهای رفتاری ساکنان: مورد مطالعه: مرکز محله نبادان شهر ابرکوه، پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشگاه یزد. دانشکده معماری و شهرسازی.
سرایی، حسن (1372). مقدمهای بر نمونهگیری در تحقیق، ناشر انتشارات سمت.
صدیقی، صابر؛ رقیه سالک (1397). تحلیل عوامل مؤثر بر تشدید کالایی شدن فضای شهری از دیدگاه شهروندان، مطالعة موردی: کالان شهر تبریز، پژوهشهای جغرافیای برنامهریزی شهری. دوره 6. شماره 4. صفحات 807-791.
قانعیراد، محمدامین؛ حسین ایمانیجاجرمی (1394). از شهرفروشی به جرمفروشی رسیدهایم ،کالاییشدن شهرها، زمینهها و تبعات، ویژهنامه با رویکرد جامعهشناسی. شماره دوم. صفحات 20-16.
کالینیکوس، آلکس (1383). درآمدی تاریخی بر نظریه اجتماعی، ترجمه علیاکبر معصوم بیگی. انتشارات آگه.
لوفور، هانری (۱۳۹۵). فضا: فرآورده اجتماعی و ارزش مصرفی، درآمدی بر تولید فضای هانری لوفور، ترجمه آیدین ترکمه، انتشارات تیسا. تهران.
معصومی اشکوری ، سید حسن (1385). اصول و مبانی برنامهریزی منطقهای، انتشارات پیام.
میرغلامی، مرتضی؛ ابوالفضل طغرایی؛ سیامک قاضیپور (1396). تدوین مدلی نظری از فرایند نئولیبرالیزه شدن شهر معاصر جهان، فصلنامه علمی- پژوهشی. نقش جهان. شماره 7-3. صفحات 46-35.
منوچهری میاندوآب، ایوب؛ محمدتقی رهنمایی (1398). تحلیلی بر فرایند تولید فضای سرمایهداری دولتی در ایران مورد: شهر تهران، برنامهریزی و آمایش فضا. دوره 23. شماره 1. صفحات 116-85 .
ﻣﻬﻨﺪﺳﯿﻦ ﻣﺸﺎور ﺷﻬﺮ و ﺧﺎﻧﻪ (1385). طرح جامع ناحیه زاهدان، سازمان مسکن و شهرسازی استان سیستان و بلوچستان. جلد دوم. وضع موجود.
ﻣﻬﻨﺪﺳﯿﻦ ﻣﺸﺎور ﺷﻬﺮ و ﺧﺎﻧﻪ (1398). بازنگری طرح توسعه و عمران (جامع) شهر زاهدان، بررسی و شناخت وضع موجود و مطالعات کالبدی، سازمان مسکن و شهرسازی استان سیستان و بلوچستان. جلد اول.
ﻣﻬﻨﺪﺳﯿﻦ ﻣﺸﺎور ﺷﻬﺮ و ﺧﺎﻧﻪ (1398). بازنگری طرح توسعه و عمران (جامع) شهر زاهدان، بررسی و شناخت وضع موجود و مطالعات کالبدی، تجزیه و تحلیل و تهیه طرح جامع شهر. سازمان مسکن و شهرسازی استان سیستان و بلوچستان. جلد دوم.
مهدیزاده، جواد (1379). برنامهریزی کاربری زمین، تحول در دیدگاهها و روشها فصلنامه مدیریت شهری. شماره چهارم. تهران.
هومن ،حیدرعلی.(1392) «شناخت روش علمی در علوم رفتاری»تهران ، انتشارات سمت .
https://sid.ir/paper/490342/fa
Alya, M. N. (2020). Commodified public space: The enforcement of authority. In AIP Conference Proceedings .Vol. 2230, No. 1. AIP Publishing. https://doi.org/10.1088/1755-1315/447/1/012038 Bon, B. (2021). Making railway land productive: The commodification of public land in Kenyan and Indian Cities. Geoforum, 122, 118-128. https://doi.org/10.1016/j.geoforum.2020.12.015 Buck Tawney. C. (2020). Urban Tourism Economise and The Global Commodification of Place: Typologies of Shopping in Tokyo and New York City, Thesis Master of Science in Urban Placemaking and Management School of Architecture Pratt Institute. Chan ,E. (2020). Public space as commodity: of the Hong Kong social production waterfront. Proceedings of the Institution of Civil Engineers -Urban Design and Planning.Vol. 173(4): 146–155. https://doi.org/10.1680/jurdp.19.00024 Creswell, J. W. (1998). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five Thousand Oaks, CA: Sage Publications. https://elib.vku.udn.vn/bitstream Debrunner, G. & Gerber, J. D. (2021). The commodification of temporary housing. Cities, 108. https://doi.org/10.1016/j.cities.2020.102998 Ezzati, M; Ghalipour, S, & Moradkhani, H. (2021). Social production of urban space, (Case study: Nobahar Park, Kermanshah),Journal of Iranian Cultural Research,13(1), 131-161. https://doi.org/10.22035/jicr.2020.2375.2842 Glaser, B. G., & Strauss, A. L. (1999). The discovery of grounded theory: Strategies for qualitative research. Piscataway, New Jersey: Transaction. https://doi.org/10.4324/9780203793206. Harvey, David. (2006). Spaces of Global Capitalism: Towards a Theory of Uneven Geographical Development. London: Verso. https://www.google.com/books/edition/Spaces_of_Global_Capitalism Hermann, C. (2021). The critique of commodification: Contours of a post-capitalist society. Oxford University Press. https://doi:10.1093/oso/9780197576755.001.0001 Kan, K. (2019). Accumulation without dispossession? Commodification of land and the rent of peri-urban land in China. Geoforum, 101, 54-65. https://doi.org/10.1016/j.geoforum.2019.02.006 Lee, M. K., Nguyen, H. L., & Quang, L. M. D. (2023). Land commodification and the changing landscape of Peri-urban villages in Hanoi, Vietnam. In Urban Transformational Landscapes in the City-Hinterlands of Asia: Challenges and Approaches (89-102). Singapore: Springer Nature Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-19-8726-7_5 Lefebvre, H. (1991). The production of space. Cambridge Massachusets: BlackWell 1991. Translated by Donald NicholsonSmith Oxford: Blackwell. https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/47828054 Liu, T., & Lin, G. C. (2014). New geography of land commodification in Chinese cities: Uneven landscape of urban land development under market reforms and globalization. Applied Geography, 51, 118-130. https://doi.org/10.1016/j.apgeog.2014.04.005 Mandeli, K. (2019). Public space and the challenge of urban transformation in cities of emerging economies: Jeddah case study. Cities, 95, 102409. https://doi.org/10.1016/j.cities.2019.102409 Morse, J. M. (1994). Designing funded qualitative research. In N. K. Denizin, & Y. S.Lincoln (Eds.). Handbook of qualitative research(2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage. https://psycnet.apa.org/record/1994-98625-012 Ozer. M. (2020). There’s no place like home: The Commodification of Housing in London and its Effects on the right to housing and to the city, King’s College London Dickson Poon School of Law Graduate Research Paper Series. https://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3627526 Piganiol, M. (2022). The contested commodification of state-owned land. French Politics, 20(2), 226-243. https://doi.org/10.1057/s41253-022-00172-2 Piketty, T. (2014). Capital in the twenty-first century. Harvard University Press. https:// doi/10.4159/9780674369542-intro/html Serin, B., Smith, H., & McWilliams, C. (2020). The role of the state in the commodification of urban space: The case of branded housing projects, Istanbul. European Urban and Regional Studies. Vol. 27. N.4.342-358. https://doi.org/10.1177/0969776420920921 Shen, M., & Shen, J. (2022). State-led commodification of rural China and the sustainable provision of public goods in question: A case study of Tangjiajia, Nanjing. Journal of Rural Studies.Vol. 93 .449-460. https://doi.org/10.1016/j.jrurstud.2019.03.004 Triantis. L. (2020). Public land Privatisation and Commodifcation as a Feld of Changing Social Relations: The making of the Albanian Riviera. Land Use Policy. 99. https://doi.org/10.1016/j.landusepol.2020.105065 Vergara-Perucich, F., & Arias-Loyola, M. (2024). Commodification in Urban Planning: Exploring the Habitus of Practitioners in a Neoliberal Context. Social Sciences, Vol. 13(1) 1-24. https://doi.org/10.3390/socsci13010024 Villani, C, & Talamini, G. (2021). Pedestrianised streets in the global neoliberal city: A battleground between hegemonic strategies of commodification and informal tactics of commoning. Cities. 108. https://doi.org/10.1016/j.cities.2020.102955 Wang, H, et al. (2020). Land Commodification and Hukou Policy innovation in China: Evidence from a Survey Experiment, Article in Journal of Chinese Governance DOI: 10.1080/23812346.2020.1746511 Williams, A., & Dupuy, K. (2018). Corruption and the city. How aid donors can support integrity building in urban spaces (U4 Brief 2018: 2). https://www.u4.no/publications/corruption-and-the-city/pdf (www.World Bank, 2021) Zhang, Q. F., & Wu, J. (2017). Political dynamics in land commodification: Commodifying rural land development rights in Chengdu, China. Geoforum, Vol.78. 98-109. https://doi.org/10.1016/j.geoforum.2015.10.001. Zieleniec, A. (2014). Space and Social Theory: Key Concepts in Urban Geography. London: SAGE. https://uk.sagepub.com/en-gb/eur/space-and-social-theory/book240894
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 532 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 173 |
||